ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٦ - قسم دوم - مطلوبيت پديدهء مورد تقليد مستند به خود تقليد كننده نبوده

او است كه توانسته است مطلوبيت يك پديده را درك نموده و از آن تقليد نمايد .
قسم دوم - مطلوبيت پديدهء مورد تقليد مستند به خود تقليد كننده نبوده حتى خود مطلوبيت آنرا هم از تقليد شونده يا كس ديگر پذيرفته است ، اگر چه ابراز اين حقيقت كه « اكثريت افراد هر جامعه اى را اين گونه مقلدان تشكيل مى دهند » بسيار اسف انگيز است ولى چاره اى جز اين نيست كه ما بايد واقعيت را باز گو كنيم ، تا در صورت امكان رابطهء خود را با آن واقعيت اصلاح و تنظيم نماييم و بقول مولانا جلال الدين :
< شعر > زان حديث تلخ مى گويم ترا تا ز تلخىها فرو شويم ترا < / شعر > براى توضيح اين كه اكثريت چشمگير مردم در دو قلمرو معرفت و عمل مقلد مى باشند ، مثالى را مى آوريم : از يك دانشجو البته بعنوان نمونهء اكثريت دانشجويان مى پرسيم : س - چرا درس مى خوانيد ج - مى بينم كه اشخاص تحصيل كرده داراى امتيازاتى در جامعه هستند .
س - آيا شما در بارهء آن امتيازات تحقيق كرده‌ايد كه واقعا امتيازات هستند ، يا يك مشت امور تصنعى مى باشند و اگر امتيازات واقعى مى باشند ، كدام يك از آنها بر ديگرى ترجيح دارد ج - اين چه سؤالى است شما مى كنيد همه مى گويند : آنها امتيازات خوبى هستند و ممكن است اين پاسخ طور ديگرى برگذار شود و دانشجو بگويد : همهء فرزندان فاميل ما درس مى خوانند و من نمى توانم درس نخوانم و از آنان عقب بيفتم س - بسيار خوب ، چرا آن رشته را انتخاب كردى ج - براى اين كه دوستانم آن رشته را انتخاب كرده‌اند ، يا براى آنكه جامعه آنرا مى خواهد يا براى آنكه زودتر به هدفم كه عبارت از باز كردن موقعيت در جامعه است ، برسم .