ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٨ - قسم دوم - مطلوبيت پديدهء مورد تقليد مستند به خود تقليد كننده نبوده

هم به اندازهء استعدادهايشان فرا مى گيرند .
س - آيا خودتان تحقيقات و نظراتى بر آنچه كه از ديگران گرفته‌ايد ، ميفزاييد يا نه ج - وقت نداريم زندگى ماشينى ، هيچ فرصتى براى ما نگذاشته است ، يا ما در برابر صاحب نظران كه اين كتابها را نوشته‌اند . سخنى براى گفتن نداريم آزمايشگاه نداريم منابع و مآخذ در اختيار نداريم يا استعداد فرزندان جامعهء ما آمادهء تحقيق و ابتكار نيست همهء اين پاسخها كه با كلمهء نه ، نمى شود ، نداريم ، نگذاشته است ، ختم ميشوند ، يك ريشهء اساسى بيش ندارند و آنهم خود باختگى است كه تقليد و پيروى محض يكى از مختصات اساسى آنست . بدين ترتيب مقدارى اندك از شناختهايى كه مستند به ضرورت جبرى زندگى مى باشند ، يا به عوامل بى اساس تكيه ميكنند و يا بر تقليد و پيروى محض . چيزى نمى بينيم اما جريان تقليد در اكثريت اسف انگيز مردم در ميدان عمل - بعنوان نمونه : - سراغ مردمى را مى گريم كه عمل به تعهد ميكنند . اين يك پديدهء ضرورى و مفيد در زندگانى اجتماعى است و هيچ ترديد در آن وجود ندارد . اكنون مى خواهيم انگيزهء اين پديده را از نظر اكثر افراد و گروهها بررسى كنيم : س - چرا به تعهدى كه بسته‌ايد عمل مى كنيد ج - چون مى خواهم در اجتماع زندگى كنم ، اگر به تعهدى كه مى بندم پاى بند نباشم ، سقوط ميكنم . يا سودى از دستم مى رود يا دچار كيفر ميشوم .
س - پس شما فقط خودتان را مى بينيد و از سقوط و كيفر و محروميت از سود مى ترسيد مگر شما در اين باره نيانديشيده‌ايد كه تعهد رابطه ايست كه ميان شئون زندگى دو طرف از بنى نوع انسانى بوجود مى آيد ، و اخلال در آن موجب اخلال در شئون زندگى طرف تعهد مى گردد اگر ما اين انگيزهء خودخواهى شما را نپذيريم ، انگيزه و دليل ديگرى براى لزوم وفا به تعهد داريد البته بلى ،