احكام عبادات - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ٤٨٩ - زكات شتر و گاو و گوسفند
بنابر قول صحيحتر در غير اين نه مورد، زكات واجب نيست [١] امّا نسبت به سُلت [٢] و عَلَسْ [٣] كه شبيه گندم و جو هستندتا اطمينان نيافتهايم كه آنها از اموال زكاتى هستند، زكات در آنها واجب نيست هر چند احتياط مستحبّ اين است كه زكات آنها دادهشود.
دوّم- دادن زكات چهار چيز ديگر نيز مستحبّ است:
الف- حبوبات چه با پيمانه فروخته شود يا با وزن، مانند: برنج، عدس، نخود و مانند آن وهمچنين ميوههايى مانند: سيب، پرتقال، ليمو، زردآلو و غيره امّا در سبزيجات مانند بادنجان وخيار و خربُزه مستحبّ نيست.
ب- هر مالى كه انسان با آن تجارت مىكند و بهره مىبرد.
ج- ماده اسپان (نه اسپان نر و استران و الاغان).
د- املاك و مستغلات سرمايهاى مانند زمين كشاورزى، پاساژ، مراكز تجارى وساختمانهاى استيجارى.
زكات شتر و گاو و گوسفند
در وجوب زكات در شتر و گاو و گوسفند چهار شرط ذيل معتبر است:
١- حدّ نصاب. ٣- چريدن در بيابان.
٢- گذشتن سال. ٤- كارنكردن.
احكام هريك از شرايط يادشده به تفصيل بيان مىشود:
شرط اوّل- حدّ نصاب:
الف- شتر دوازده نصاب دارد:
١- پنج شتر و زكات آن يك گوسفند است، و كمتر از پنج شتر، زكات ندارد.
٢- ده شتر و زكات آن دو گوسفند است.
٣- پانزده شتر و زكات آن سه گوسفند است.
٤- بيست شتر و زكات آن چهار گوسفند است.
[١] برخىاز فقها در انواع ديگرى از حبوبات نيز قايل به وجوب زكات شدهاند و برخى هم در روغن و زيتون وعسل زكات را واجب دانستهاند و عدّهاى مالالتّجاره را نيز افزودهاند و برخىگفتهاند زكات در هر چيزى كه از زمين مىرويد و با پيمانه يا وزن معامله مىشود، واجب است.
[٢] سُلت نوعى از جو بدون پوست است يا گياهى است شبيه گندم ولى بلندتر از آن است كه از آرد آن نانى با رنگ زرد به عمل مىآيد.
[٣] عَلَسْ نوعى از گندم است كه دو دانه در يك پوسته دارد و خوراك اهل صنعاء مىباشد.