احكام عبادات - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ٣٦ - مقدمه

(وَالرُّجْزَ فَاهْجُر [١].

«از پليدى و ناپاكى اجتناب كن.»

(فَاجْتَنِبُوا الرِّجْسَ مِنَ الْأَوْثَانِ‌ [٢].

(... إِنَّمَا الْخَمْرُ وَالْمَيْسِرُ وَالْأَنْصَابُ وَالْأَزْلَامُ رِجْسٌ مِن عَمَلِ الشَّيْطَانِ‌فَاجْتَنِبُوهُ‌ ... [٣].

«شراب و قمار و بتها و ازلام (نوعى از بخت آزمائى) پليد و از عمل شيطان‌است، از آنها دورى كنيد.»

دستورات فوق نشان مى‌دهد كه براى تحقّق طهارت و نظافت، از هر وسيله ممكن بايداستفاده شود. پس اگر بدانيم كه ماده پاك كننده‌اى، آلودگى و نجاست را بدرستى زايل مى‌گرداندو اثرى از آن باقى نمى‌گذارد، بر ما لازم است كه براى اجراى امر شرع به طهارت، از همان ماده‌بهره گيريم. به عنوان مثال اگر خون به گونه‌اى در جامه يا بدن خشكيده باشد كه جز با صابون‌برطرف نشود، بايد براى پاك كردن آن از صابون استفاده كنيم و همچنين اگر نجاست به جائى‌رسيده باشد كه بدون مواد شوينده از بين نرود بايد براى تحقّق پاكيزگى از آن مواد استفاده‌نمائيم.

از طرف ديگر در طهارت بايد از وسواس اجتناب كرد زيرا نجس همان پليدى‌اى است كه‌بايد دور انداخته شود و از آن اجتناب گردد امّا متنجّس يعنى چيزى كه به جهت برخورد بانجس، نجس شده است، اجتناب از آن به خاطر وجود اثر نجاست در آن لازم است ولى اگر به‌طور يقين بدانيم كه اثر نجس از بين رفته است، اجتناب از آن لازم نيست و لذا از شرايطسرايت نجاست، وجود رطوبت ذكر شده است.

از جهت ديگر خداوند در عالم آفرينش، نظام خاصّى براى تطهير وضع كرده است، پس آب‌خود، خود را تطهير مى‌كند. نيز خاك خود، خود را پاك مى‌كند، همچنين خورشيد، تحوّلات شيميايى و غيره پاك كننده چيزهاى ديگر هستند وحتّى به جهت آن نظام الهى‌اى كه‌در خلقت نهفته است، مرور زمان نيز مى‌تواند به پاك شدن اشيا منجرّ شود. از همين رو است‌كه قاعده عمومى و كلّى در مورد طهارت و نجاست اين است كه: طبيعت پيرامون ما پاك است‌مگر در صورتيكه علم به ناپاكى آن پيدا شود. و مضمون اين قاعده در حديث هم چنين آمده‌است:

«كلّ شيْ‌ءٍ نَظِيف حَتّى تَعْلَمَ أنَّهُ قذر».