بازشناسى منابع اصلى رجال شيعه - رحمان ستايش، محمد كاظم؛ جديدي نژاد، محمد رضا - الصفحة ٤٥١ - ب توثيق و تضعيف به وسيله كشى

حفصة. فقال: ثقة، شيخ، صدوق.[١]

همو به طور مرسل چنين نقل مى‌كند:

ذكر الفضل بن شاذان: إنّه- يعنى إبراهيم بن عبد الحميد- صالح.[٢]

نمونه حكم‌هايى كه كشّى رحمه الله از كتاب‌هاى ديگر نقل كرده، عبارت است از:

ذكر الفضل فى بعض كتبه: الكذّابون المشهورون، أبو الخطّاب و يونس بن ظبيان و يزيد الصايغ و محمّد بن سنان و أبو سُمَينة أشهرهم؛

فضل بن شاذان در برخى از كتاب‌هايش گفته است كه: دروغگويان مشهور، عبارت‌اند از: ابو الخطّاب، يونس بن ظبيان، يزيد صايغ، محمّد بن سنان و ابو سمينه (كه از همه مشهورتر است).[٣]

ب. توثيق و تضعيف به وسيله كشّى‌

كشّى در مواردى اندك، خود به توثيق و تضعيف افراد، حُكم كرده است. اين دسته از حكم‌ها خود به دو دسته: مستند به شهادت شخصىِ كشّى (به جهت مصاحبتش با افراد مورد نظر؛ افرادى همانند اساتيدش)، و مستند به برداشت كشّى از روايت‌هاى افراد مورد نظر (به جهت فاصله طبقاتى زياد ميان وى و افراد مورد نظر) قابل تقسيم است.

از دسته اوّل مى‌توان به نمونه‌هاى زير- كه اظهار نظرهاى كشّى رحمه الله درباره برخى از اساتيد بدون واسطه خويش است- اشاره كرد:

در شرح حال سلمان فارسى در سند روايت شماره ٤٢ و در شرح حال مفضّل بن عمر در سند روايت شماره ٥٨٤، كشّى رحمه الله، نصر بن صبّاح را غالى معرّفى كرده است.

و يا در شرح حال ابو الصلت بن صالح هروى در سند روايت شماره ١١٤٨، كشّى رحمه الله بر ابو بكر احمد بن ابراهيم سنسنى ترحّم نموده است. از ديدگاه برخى،

[١]. اختيار معرفة الرجال، ص ٥٦٣( ش ١٠٦٣)

[٢]. اختيار معرفة الرجال، ص ٤٤٦( ش ٨٣٩)

[٣]. اختيار معرفة الرجال، ص ٥٦٤( ش ١٠٣٣)