حديث اسلامى، خاستگاه ها و سير تطور - موتسكى، هارالد - الصفحة ٦٧ - ٢ ٣ رهيافت هاى ديگر در تحليل احاديث
رويكرد نگاشته شدهاند، تا همين اواخر هيچ اقبال و ادامهاى پيدا نكردند.[١] ارزشمندى و فوايد اين رهيافت را دو محقّق غربى به نامهاى دانيل بومنُت و سباستين گونتِر در مقالات خود نشان دادهاند.[٢] بومُنت مفاهيم و تئورىهاى جرالد جِنِت در باب گفتمانِ نقلى- روايى (
Narrative Discourse
) را در تحليل ساختار و سبك خبرِ نقلى- داستانى به كار برد.[٣] گونتِر نيز استدلال آورد كه روايات مورد بحث را بهتر است حكايتپردازىهاى غير واقعى بشماريم.[٤] به نظر وى، استفاده از يافتههاى حكايتشناسى «پارهاى از ويژگىهاى درونى و بسيار شگفتانگيز اين متون را آشكار خواهد ساخت». استفاده از تحليل ادبى در رواياتى كه به صورتهاى مختلف نقل شدهاند، حتى ما را به رديابى و كشف سير نقل آن حديث رهنمون مىكند.
محقّقان غربى در پژوهشهاى خود به موضوع نقد حديث در ميان مسلمانان توجه و اعتناى اندك داشتهاند. در حقيقت تاكنون هيچ اثرى منتشر نشده است كه روشهاى اسلامى در نقد حديث را مورد بررسى و ارزيابى قرار دهد، يا تحقيق كند كه نخستين مدوّنان حديث در قرن سوم هجرى براى تفكيك روايات موثّق از موارد
[١].Eckart Stetter ,Topoi und Schemata im IadD *(
ph. D. diss., TUbingen, ٥٦٩١(; R. Marston Speight, The Musnad of al- OAyalisD: a Study of Hadith as Oral Literature) ph. D. diss., Hartford, ٠٧٩١(.
[٢]. به جز اشاراتى كوتاه در مقاله پيشگفته ماهر جرار، تنها در مقاله زير بدين مسئله پرداخته شده است.
Sahair E ١ Calamawy," Narrative Elements in the Iadith Literature", in Cambridge History of Arabic Litrerature, I, ٨٠٣- ٦١.
[٣]
. Daniel Beaumont," Hard- Boiled: Narrative Discourse in Early Muslim Traditions", Studia Islamica ٣٨) ٦٩٩١(, ٥- ١٣; Sebastian Gunther" YFictional Narration and Imagination within an Authoritative Framework: Towards a New Understanding of IadDth", in Leder, ed YStory- Telling, ٣٣٤- ١٧. See also idem." Modern Literary Theory Applied to Classical Arabic Texts", ١٧١- ٦٧١.
تحليل مارستون اشپايت در مقاله زير رهيافت محافظهكارانهترى را نشان مىدهد:
R. Marston Speight," Narrative Structures in the IadDth", Journal of Near Eastern Studies ٩٥) ١٠٠٢(, ٥٦٢- ١٧.
[٤].