حديث اسلامى، خاستگاه ها و سير تطور - موتسكى، هارالد - الصفحة ٣٢٦ - ١٠ برخى شيوه هاى تحليل إسناد با تكيه بر رواياتى با مضمون تحقيرآميز درباره زن

ظاهراً أبو عثمان النهدى، مرجع ادعايى سليمان، از طبقه نخست تابعين بوده كه بر فرض اعتماد به هويت ايشان، به راستى بايد آنان را عجيب و غريب خواند. او به همراه تعدادى ديگر، طبقه‌اى را تشكيل مى‌دهند كه در ويژگى‌هايى خاص با هم اشتراك دارند:

- همگى آنان به طور شگفت‌انگيزى بسيار عمر كردند.

- همگى مدّت‌ها قبل از رحلت پيامبر اسلام آوردند، امّا به دلايل مختلف هيچ گاه نتوانستند او را ببينند؛ اين ناكامى به نوعى قاعده مشخص و تكرارى در شرح حال ايشان تبديل شده است.

- عملًا همگى در بصره يا كوفه ساكن شدند.

- همه آنان دائما در طرق منفرد إسناد شبكه‌ها دقيقاً زيرcl ها قرار دارند؛ عمر طولانى ايشان فاصله بسيار زياد بين‌cl ها و صحابه را در اين طرق پر مى‌كند.

- ايشان غالباً در طرق‌cl خاصى حضور دارند، گويى به نظر مى‌رسد كه آن‌cl آنان را «قبضه خود كرده است»؛ البته گهگاه دو يا چندcl آنان را «به اشتراك مى‌گذارند».

در ادامه اين پژوهش، وقتى با افراد ديگرى از اين طبقه تابعين مواجه مى‌شويم، شرح حال و جايگاه آنان را در تاريخ حديث شرح مى‌دهيم.

اين شبكه، قطع نظر از ويژگى‌هاى سليمان در مقام‌cl و شيخ ادعايى او، مى‌تواند به پاره‌اى نتايج عمومى‌تر نيز بيانجامد.

در حالى كه بخارى تنها با يك طريق در شبكه ظاهر شده، مسلم شبيه «pcl معكوسى» به نظر مى‌رسد كه همه طرقى را كه از سليمان آغاز شده، گرد آورده است. به اين بهانه در اينجا، يك اصطلاح تخصصى ديگر كه در ادامه به اختصارipcl ميناميم، تعريف مى‌كنم.ipcl در يك شبكه، راوى‌اى است كه خبرى را از دو يا چند شيخ شنيده و آن را براى يك يا چند شاگرد روايت كرده است. در شبكه حاضر، علاوه بر مسلم، چند مثال ديگر براى‌ipcl ديده مى‌شود: سعيد بن منصور و عمرو بن على، گرچه درست آن است كه به جامعان حديث همچون حُميدى، ابن حنبل، ترمذى، ابن ماجه و نسايى نيز اين اصطلاح نسبت داده شود.