موسوعة الإمام الخميني 48 (آداب الصلوة( آداب نماز)) - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٤٣٩ - فصل سوم در ذكر سجود و ركوع

رَبِّكَ الْأَعْلَى‌»[٧٦٠]، فرمود: «اين را در سجود خود قرار دهيد»[٧٦١].

و در حديث شريف كافى است كه: «اول اسمى را كه خداوند براى خود اتّخاذ فرمود «العلىّ» و «العظيم» بود»[٧٦٢]. و شايد «العلىّ» اول در اسماء ذاتيه باشد، و «العظيم» اول در اسماء صفاتيه.

و بدان كه در سجود، چون ساير اوضاع صلاتى، هيئتى و حالى و ذكرى و سرّى است. و اين امور براى كمّل طورى است كه در اين رساله بيان آن اشارتاً شده، و تفصيلًا بى‌تناسب است. و از براى متوسّطين هيئت آن ارائه خاكسارى و ترك استكبار و خودبينى است. و إرغام أنف، كه از مستحبّات مؤكده بلكه ترك آن خلاف احتياط است، اظهار كمال تخضّع و تذلّل و فروتنى است؛ و نيز توجه به اصل خويش و يادآورى از نشئه خود است. و رؤساى اعضاى ظاهره، كه مَحالّ ادراك و ظهور تحريك و قدرت است كه همين هفت يا هشت عضو است، بر زمين مذلّت و مسكنت نهادن، علامت تسليم تامّ و تقديم تمام قواى خود است و خارج شدن از خطيئه آدميه است.

و چون تذكّر اين معانى در قلب قوى شد، كم‌كم قلب از آن منفعل شده حالى دست دهد كه آن حالت فرار از خود و ترك خودبينى است؛ و نتيجه اين حال، حصول حالت انس است؛ و دنباله آن، خلوت تامّ حاصل شود و محبّت كلّى پيدا شود.

و اما ذكر سجده، متقوّم از تسبيح كه تنزيه از توصيف و قيام به امر است، يا

[٧٦٠] -« نام برتر پروردگارت را تسبيح گوى».( الأعلى( ٨٧): ١)

[٧٦١] - مجمع البيان، ج ٩، ص ٣٣٩، ذيل آيه ٧٤ سوره واقعه.

[٧٦٢] - الكافي، ج ١، ص ١١٣،« كتاب التوحيد»،« باب حدوث الأسماء»، حديث ٢.