موسوعة الإمام الخميني 48 (آداب الصلوة( آداب نماز)) - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ١٦ - فصل دوم در مراتب مقامات اهل سلوك

و دعاى منسوب به سيّد كائنات صلى الله عليه و آله: «اللّهُمَّ أرِنِي الأشيَاءَ كَما هِي»[٢٥]. شايد اشاره به همين مقام باشد؛ يعنى، خواهش مشاهده ذلّ عبوديت كه مستلزم شهود عزّ ربوبيت است نموده.

پس، اگر سالك راه حقيقت و مسافر طريق عبوديت با قدم سلوك علمى و مركب سير فكرى اين منزل را طى كرد، در حجاب علم واقع شود و به مقام اوّل انسانيت نائل شود، و لكن اين حجاب از حجب غليظه است كه گفته‌اند: «العِلْمُ هُوَ الْحِجابُ الأكْبَر»[٢٦]. و بايد سالك در اين حجاب باقى نماند و آن را خرق كند.

و شايد به اين مقام اگر قناعت كند و قلب را در اين قيد محبوس نمايد، در استدراج واقع شود.

و استدراج در اين مقام آن است كه به تفريعات كثيره علميه پرداخته و به جولان فكر براى اين مقصد براهين كثيره اقامه كند و از منازل ديگر محروم ماند و قلبش به اين مقام علاقه‌مند شود و از نتيجه مطلوبه كه وصول الى فناء اللَّه است غافل شود و صرف عمر خود را در حجاب برهان و شعب آن نمايد، و هرچه كثرت فروع بيشتر شود، حجاب بزرگ‌تر و احتجاب از حقيقت افزون گردد.

پس، سالك نبايد گول شيطان را در اين مقام خورده؛ از حق و حقيقت به‌واسطه كثرت علم و غزارت آن و قوّت برهان محجوب شود و از سير در طلب باز ماند؛ و دامن همّت به كمر زند و از جدّيت در طلب مطلوب حقيقى غفلت‌

[٢٥] -« خدايا، اشياء( و امور) را آن‌چنان‌كه هستند نشانم بده».( ر. ك: رسائل الشريف‌المرتضى، ج ٢، ص ٢٦١؛ كشف المحجوب، ص ٢٣١؛ الحكمة المتعالية، ج ١، ص ٢٢، و ج ٨، ص ٣٠٦)

[٢٦] -« دانش بزرگ‌ترين حجاب است».( أسرار الحكم، ص ٢٣٤)