راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٣٧٠ - باب سوّم در عدل

آنها بهتر و مناسبتر است انجام نمى‌دهد، چه او عزيز و حكيم، و نسبت به بندگان لطيف و مهربان است. حقّ تعالى فرموده است: يُرِيدُ الله بِكُمُ الْيُسْرَ وَ لا يُرِيدُ بِكُمُ الْعُسْرَ«١٩» در حديث قدسى آمده است: «از بندگان مؤمن من كسى است كه مى‌خواهد پاره‌اى عبادتها را انجام دهد، ليكن من او را از آن باز مى‌دارم. تا خود بينى او را فرا نگيرد و ايمانش را تباه كند و نيز از بندگان مؤمن من كسى است كه ايمانش جز به فقر و نادارى اصلاح نمى‌شود، و اگر او را دارا و توانگر كنم، توانگرى ايمانش را تباه مى‌كند، و هم از بندگان مؤمن من كسى است كه ايمانش جز به بيمارى اصلاح نمى‌شود، و اگر تندرست باشد تندرستى ايمانش را تباه مى‌گرداند، و نيز از بندگان مؤمن من كسى است كه ايمانش جز به تندرستى اصلاح نمى‌شود، و اگر او را بيمار كنم بيمارى ايمانش را تباه مى‌سازد، و من بندگانم را با آگاهى كه به دل و انديشه آنها دارم اداره مى‌كنم، زيرا چه من دانا و آگاهم.»«٢٠»

در آنچه خداوند به موسى (ع) وحى فرموده آمده است: «اى موسى! مخلوقى نيافريده‌ام كه در نزد من از بنده مؤمن محبوبتر باشد، با اين حال او را به چيزى كه برايش بهتر است گرفتار مى‌سازم، و يا به خاطر آنچه برايش بهتر است عافيت مى‌دهم، و من مى‌دانم كار بنده‌ام به چه چيزى اصلاح مى‌پذيرد پس بايد بر بلاى من شكيبا، و نعمتهاى مرا شكرگزار، و به قضاى من خشنود باشد تا اگر براى رضا من عمل كند، و اوامرم را فرمانبردار باشد او را در زمره صدّيقان قرار دهم.»«٢١»

بايد دانست كه خداوند بندگانش را به آنچه كمتر از توان آنها مى‌باشد مكلّف كرده است، چنان كه فرموده است: لا يُكَلِّفُ الله نَفْساً إِلَّا وُسْعَها،«٢٢» و وسع كمتر از طاقت است. آيا نمى‌بينيد خداوند انسان را در هر شبانه‌روز به پنج‌