{إّنما جزاء الّذين يحاربون اللّه‌ و رسوله و يسعون في الارض فسادا أن يقتّلوا أو يصلّبوا أو تقطّع أيديهم و أرجلهم من خلاف أو ينفوا من الارض ذلك لهم خزى فى الدّنيا و لهم في الآخرة عذاب عظيم} ؛ (٩)

كيفر آنان كه با خدا و رسول او به جنگ برخيزند و در زمين به فساد كوشند جز اين نباشد كه آنها را به قتل رسانده يا به صليب كشند يا دست و پايشان به خلاف ببرند(دست راست را با پاى چپ يا بالعكس) يا نفى بلد و تبعيد كنند. اين ذلّت و خوارى عذاب دنيوى آنهاست و درآخرت باز به عذابى بزرگ معذّب خواهند بود.

دراين آيه، دو عنصر درموضوع حكم محاربه اخذ شده است: محاربه با خدا و رسول او و نيز افساد در زمين.

عنصر اوّل ـ محاربه

نخستين بخش آيه مورد بحث يعنى {إنّما جزاء الّذين يحاربون اللّه‌ و رسوله...} بيانگر دخالت عنصر محاربه در تحقق موضوع حكم آن است.

با مراجعه به فرهنگ‌هاى لغت و قرآن كريم مى‌توان به شناخت مفهوم لغوى واژه «محاربه» و مراد از آن پى برد.

«محارب» از ريشه «حرب» و معناى لغوى آن نقيض«سلم» يعنى آشتى است. بنابر اين، واژه مزبور از نوعى مقاتله(كار زار) گرفته شده كه در آن از ابزار قدرت و زور استفاده مى‌شود. براساس اين تعريف بين محاربه به معناى مقاتله، و منازعه به معناى

(٩) سوره مائده، آيه٣٣.