لَقَدْ حَقَّ الْقَوْلُ عَلى‌ أَكْثَرِهِمْ فَهُمْ لا يُؤْمِنُونَ‌ إِنَّا جَعَلْنا فِي أَعْناقِهِمْ أَغْلالًا فَهِيَ إِلَى الْأَذْقانِ فَهُمْ مُقْمَحُونَ‌ [١].

يس (٣٦) ٧ و ٨

رگ گردن‌

٣. خداوند، نزديك‌تر از رگ گردن به انسان:

... وَ نَحْنُ أَقْرَبُ إِلَيْهِ مِنْ حَبْلِ الْوَرِيدِ.

ق (٥٠) ١٦

غل به گردن‌

٤. عذاب شدن كافران در قيامت، با غل و زنجير به گردن:

... أُولئِكَ الَّذِينَ كَفَرُوا بِرَبِّهِمْ وَ أُولئِكَ الْأَغْلالُ فِي أَعْناقِهِمْ‌ [٢] ...

رعد (١٣) ٥

... وَ لَوْ تَرى‌ إِذِ الظَّالِمُونَ مَوْقُوفُونَ عِنْدَ رَبِّهِمْ‌ ...

... وَ جَعَلْنَا الْأَغْلالَ فِي أَعْناقِ الَّذِينَ كَفَرُوا ....

سبأ (٣٤) ٣١ و ٣٣

لَقَدْ حَقَّ الْقَوْلُ عَلى‌ أَكْثَرِهِمْ فَهُمْ لا يُؤْمِنُونَ‌ إِنَّا جَعَلْنا فِي أَعْناقِهِمْ أَغْلالًا فَهِيَ إِلَى الْأَذْقانِ فَهُمْ مُقْمَحُونَ‌ [٣].

يس (٣٦) ٧ و ٨

الَّذِينَ كَذَّبُوا بِالْكِتابِ وَ بِما أَرْسَلْنا بِهِ رُسُلَنا فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ‌ إِذِ الْأَغْلالُ فِي أَعْناقِهِمْ‌ ... فِي الْحَمِيمِ ثُمَّ فِي النَّارِ يُسْجَرُونَ.

غافر (٤٠) ٧٠-/ ٧٢

خُذُوهُ فَغُلُّوهُ‌ ثُمَّ الْجَحِيمَ صَلُّوهُ‌ ثُمَّ فِي سِلْسِلَةٍ ذَرْعُها سَبْعُونَ ذِراعاً فَاسْلُكُوهُ.

حاقّه (٦٩) ٣٠-/ ٣٢

٥. عذاب شدن مشركان در قيامت، با غل و زنجير به گردن:

إِذِ الْأَغْلالُ فِي أَعْناقِهِمْ وَ السَّلاسِلُ يُسْحَبُونَ‌ ثُمَّ قِيلَ لَهُمْ أَيْنَ ما كُنْتُمْ تُشْرِكُونَ.

غافر (٤٠) ٧١ و ٧٣

عذاب غل به گردن‌

عوامل عذاب غل به گردن‌

١. اعمال كافران‌

٦. عملكرد كافران، سبب آويخته شدن غل و زنجيرهاى عذاب در جهنّم بر گردن آنان:

... وَ جَعَلْنَا الْأَغْلالَ فِي أَعْناقِ الَّذِينَ كَفَرُوا هَلْ يُجْزَوْنَ إِلَّا ما كانُوا يَعْمَلُونَ.

سبأ (٣٤) ٣٣

٢. انكار معاد

٧. عدم ايمان كافران به روز قيامت، عامل غل و زنجير به گردن داشتن، هنگام محشور شدن‌شان:

وَ إِنْ تَعْجَبْ فَعَجَبٌ قَوْلُهُمْ أَ إِذا كُنَّا تُراباً أَ إِنَّا لَفِي خَلْقٍ جَدِيدٍ أُولئِكَ الَّذِينَ كَفَرُوا بِرَبِّهِمْ وَ أُولئِكَ الْأَغْلالُ فِي أَعْناقِهِمْ‌ ....

رعد (١٣) ٥

[١] . بنا بر اينكه آيه در مقام تمثيل باشد، اعراض مشركان از ايمان، همانند مردى است كه دستانش به گردن بسته است و ممكن نيست دستانش به انجام خير باز شود. (مجمع‌البيان، ج ٧-/ ٨، ص ٦٥١؛ تفسير التحريروالتنوير، ج ١١، جزء ٢٢، ص ٣٦٩)

[٢] . خداوند در آيات مزبور، شرح حال كافران در قيامت را بيان مى‌كند. (مجمع‌البيان، ج ٥-/ ٦، ص ٤٢٦) غلُّ، طوقى است كه دستها را با آن به گردن مى‌بندند. (مجمع‌البيان، ج ٥-/ ٦، ص ٤٢٥؛ لسان‌العرب، ج ١٠، ص ١٠٩، «غلل»)

[٣] . آيه ٨ در وصف حال كافران در قيامت است. (مجمع‌البيان، ج ٧-/ ٨، ص ٦٥١)