[١] قالَ أَ وَ لَمْ تُؤْمِنْ قالَ بَلى‌ وَ لكِنْ لِيَطْمَئِنَّ قَلْبِي قالَ فَخُذْ أَرْبَعَةً مِنَ الطَّيْرِ فَصُرْهُنَّ إِلَيْكَ ثُمَّ اجْعَلْ عَلى‌ كُلِّ جَبَلٍ مِنْهُنَّ جُزْءاً ثُمَّ ادْعُهُنَّ يَأْتِينَكَ سَعْياً ...

بقره (٢) ٢٦٠

١٦. مأموريّت ابراهيم عليه السلام از سوى خداوند، براى ذبح كلاغ و سه پرنده ديگر، به منظور احياى مجدّد آنها، پاسخى به درخواست آن حضرت براى چگونگى احياى مردگان:

وَ إِذْ قالَ إِبْراهِيمُ رَبِّ أَرِنِي كَيْفَ تُحْيِ الْمَوْتى‌ قالَ أَ وَ لَمْ تُؤْمِنْ قالَ بَلى‌ وَ لكِنْ لِيَطْمَئِنَّ قَلْبِي قالَ فَخُذْ أَرْبَعَةً مِنَ الطَّيْرِ فَصُرْهُنَّ إِلَيْكَ ثُمَّ اجْعَلْ عَلى‌ كُلِّ جَبَلٍ مِنْهُنَّ جُزْءاً ثُمَّ ادْعُهُنَّ يَأْتِينَكَ سَعْياً وَ اعْلَمْ أَنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ.

بقره (٢) ٢٦٠

١٧. مأموريّت ابراهيم عليه السلام از ناحيه خداوند، براى ذبح كلاغ و سه پرنده ديگر، به منظور احياى مجدّد آنها و اطمينان قلبى آن حضرت براى اعتقاد به زنده شدن مردگان، در قيامت:

بقره (٢) ٢٦٠

نيز---) همين مدخل، ذبح كلاغ‌

كلاغ و قابيل---) همين مدخل، تعلّم از كلاغ، تعليم‌كلاغ و حفر كلاغ‌

نزاع كلاغ---) همين مدخل، قتل كلاغ‌

كلاله---) ارث‌

كلدة بن اسيد---) ابوالاسْدين‌

كلمات‌اللّه‌

«كلمة» به لفظى كه معنايى را بفهماند گفته مى‌شود، به عبارت ديگر ابراز و آشكار كردن آنچه در نهان است براى مخاطب. [٢] اگرچه «كلمه» در قرآن بر اعيان‌ خارجى اطلاق شده، امّا با همان عنايت لفظ است، مثل «عيسى» كه كلمه خدا است. گرچه در مورد خدا قول او همان فعلش است. [٣] كلمات‌اللّه هر چيزى است كه‌ بر مراد خدا و بر كلام نفسى او دلالت كند. [٤] اين واژه‌ در قرآن در مواردى همچون احكام الهى، امامت، توحيد، قضاى حتمى، دين، عيسى عليه السلام، قرآن، كتاب خدا، معجزات، موجودات، وحى و وعده‌هاى خدا به‌كار رفته است كه در اين مدخل به آن پرداخته شده است.

اهمّ عناوين: مصاديق كلمات‌اللّه.

[١] . مفسّران از جمله پرندگان ذبح شده را كلاغ دانسته‌اند. (مجمع‌البيان، ج ١-/ ٢، ص ٦٤٤)

[٢] . التحقيق، ج ١٠، ص ١٠٧-/ ١١٠ «كلمه».

[٣] . الميزان، ج ١، ص ٢٦٨.

[٤] . تفسير التحريروالتنوير، ج ٥، جزء ٩، ص ٢٧١.