بیان المراد؛ شرح فارسی بر اصول الفقه - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٧٣٥

يا در تركيب: لا غيبة لفاسق، مفهومش آنستكه: لا غيبة محرّمة لفاسق.

و در: لارضاع بعد فطام (رضاعى نيست پس از آنكه طفل از شير گرفته شد)، لارضاع سائغ بوده و در مثل: لا جماعة فى نافله، لا جماعة مشروعة مى‌باشد.

و مفهوم از: لا اقرار لمن اقر بنفسه على الزّنا (اقرارى نيست بنفع كسى كه خود اعتراف به زنا نموده) لا اقرار نافذ يا لا اقرار معتبر مى‌باشد.

و مفهوم از: لا صلوة الّا بطهور، بنابر اينكه لفظ « صلوة » براى اعمّ وضع شده باشد لا صلوة صحيحة مى‌باشد و بالاخره مفهوم از: لا صلوة لحاقن (نمازى نيست براى كسيكه بولش جمع شده و از خروج آن خوددارى مى‌كند) لا صلوة كاملة مى‌باشد بنابر اينكه دليل شرعى قائم شده بر اينكه نماز شخص مزبور (حاقن) فاسد نيست و قرينه خاصّه ياد شده (مناسبت حكم با موضوع) البتّه تحت ضابطه و قاعده معيّنى داخل نيست ولى در عين حال غالبا موجود است و دركش محتاج به ذوق سليم مى‌باشد.

بيان مراد

قوله: فهى تحتاج الى اسم و خبر: كلمه « هى » به « لا » راجع است.

قوله: سواء كان كلمه موجود الخ: ضمير در « كان » به خبر راجع است.

قوله: و ليس هو مجازا فى واحد الخ: ضمير « هو » به كلام راجع است.

قوله: و القصد انّه سواء كان المراد الخ: ضمير در « انّه » بمعناى « شأن » مى‌باشد.

قوله: فانّه لا بدّ من تقدير الخ: ضمير در « فانّه » بمعناى « شأن » مى‌باشد.

قوله: و هى القرينة العامّة فى مثله: يعنى فى مثل هذا التّركيب الّذى تعلّق النّفى بالجنس.

قوله: فانّها تقتضى غالبا: ضمير در « فانّها » به مناسبت حكم و موضوع راجع است.

قوله: بعد فطام: يعنى بعد از گرفتن از شير.