بیان المراد؛ شرح فارسی بر اصول الفقه - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٦٨٥ - شرح و توضيح قول چهارم

بيان مراد

قوله: ان يحكم عليه بوضع لفظ له: ضمير در « عليه » به معنى راجع است چنانچه ضمير در « له » نيز چنين مى‌باشد.

قوله: فمعناه انّه قد لاحظه مقيسا الى الغير: ضمير در « معناه » به وضع لفظ للمعنى راجع بوده و در « انّه » به واضع عود مى‌كند و ضمير منصوبى در « لاحظه » به معنا برمى‌گردد.

قوله: فهو فى هذا الحال لا يخرج عن كونه الخ: ضمير « هو » و ضمير در « كونه » به معنى راجع است.

قوله: بجميع اطواره و حالاته و قيوده: تمام ضمائر به معنا عود مى‌كنند.

قوله: على نفسه و يلحظه بما هو هو: ضمير در « نفسه » و ضمير مفعولى در « يلحظه » به معنا عود مى‌كنند.

قوله: فيعتبر باحد الاعتبارات الثّلاثة: ضمير نائب فاعلى در « يعتبر » به معنى عود مى‌كند.

قوله: تصحيحا له: ضمير در « له » به وضع عود مى‌كند.

قوله: و عليه: يعنى و بنابر اينكه اعتبار لا بشرط قسمى مصحّح وضع بوده نه قيد براى موضوع‌له.

قوله: اذا كان له اعتبار اللّا بشرط القسمى: ضمير در « له » به معنى عود مى‌كند.

قوله: لانّه ليس الموضوع له: ضمير در « لانّه » بمعناى « شأن » مى‌باشد.

قوله: كما انّ استعماله فى المقيّد: ضمير در « استعماله » به معناى موضوع‌له راجع است.

قوله: لما تقدّم انّه يجوز: ضمير در « انّه » بمعناى « شأن » مى‌باشد.

قوله: الّتى منها اعتباره بشرط شيئ: ضمير در « منها » به اعتبارات ثلاثه راجع است و در « اعتباره » به معنى برمى‌گردد.