٤) در جائى كه عدد معيّنى را در ميان اشخاص گروهى به مساوات تقسيم نمايند، به جهت تعيين و بيان مقدار سهم معيّنى هريك از ايشان، عدد همان سهم را مكرّر نمايند همچو: چار چار و پنج پنج و مانند اين ها; و بعضى از ادبا اين قسم از عدد اصلى را قسمى جداگانه شمرده و به عدد توزيعى ناميده اند.

٥) از مخترعات ايرانيان است كه اكثر اوقات در اعداد اصليّه مابين اسم عدد و معدود آن، لفظى مناسب معدود استعمال مى نمايند به شرحى كه ذيلا مى نگارد:

در انسان و مردم: كس، تن، نفر;

و در شتر: نفر;

و در چاروا: سر، رأس;

و در دندان: ريشه;

و در شال و مانند آن: طاقه;

و در كتاب: جلد;

و در لباس سرتاسرى: دست;

و همچنين در زين تامّ الاجزاى اسب و ساير اشيائى كه رسماً چند عدد معيّن از آن ها معمول و يك دوره است مانند قاشوق و استكان و نعلبكى و مانند اين ها باز هم «دست» نويسند و در مرغ شكارى هم به مناسبتى دست نويسند;

و در هر يك از لباس دوخته: ثوب و پوشه;

و در جامه ندوخته: ثوب;

و در اسلحه: قبضه;

و در توپ: عرّاده;

و در سفائن: پاره و فروند;

و در دِه و قصبه و قريه: پاره;

و در خانه و دكان: باب و در و قطعه;

و در زنجير: رشته;

و در تخم مرغ و مانند آن: دانه و عدد;

و در نان: تا و دانه و عدد و قرص;

و در گوشت: لخت;

و در ساعت: دست و دستگاه;

و در كلاه و مانند آن: تا و عدد و فرد;