مراد از «شرط وجود الامام»اين است كه امام ظاهر، صاحب اختيار و توان تصرف داشته باشد. و اين كه فرمود: «أو من نصبه للجهاد» نصب كردن امام ممكن است به اين صورت باشد كه كسى را براى خصوص جهاد نصب كند، و ممكن است او را به عنوان ولىّ عام كه جهاد هم داخل آن باشد، نصب كند. پس فقيه درزمان غيبت امام اگر چه براى مصالح عمومى‌منصوب است، اما نمى‌تواند به جهاد به معناى اول اقدام كند.

روشن است كه اين عبارت دراصل دلالت و مقدار دلالتش همانند عبارت روضه است.

١٤. در رياض مى‌نويسد:

جهاد بروزن «فعال» ... شرعا عبارت است از: گذشتن از جان و مال در راه جنگ با مشركان يا سركشان به نوع مخصوصى كه شرع بيان كرده است. گاهى جهاد اطلاق مى‌شود بر جهاد با كفارى كه برمسلمانان حمله كرده‌اند... جهاد به معناى اول درصورتى واجب مى‌شود كه شرايط ياد شده حاصل باشد و امام عادل ـ يعنى امام معصوم ـ يا كسى كه امام او را براى جهاد نصب كرده، وجود داشته باشد.

مراد از منصوب امام، نايب خاص است و او كسى است كه امام او را براى جهاد يا اعم از جهاد نصب كند؛ اما مخالفى نيافتيم كه نايب عام مثل فقيه درزمان غيبت امام نمى‌تواند دست به جهاد بزند. اين عدم اختلاف، از ظاهر منتهى و از صريح غنيه استفاده مى‌شود؛ به جز احمد كه در منتهى به مخالفت او اشاره شده است. ظاهرا مراد اين دو كتاب از عدم خلاف، همان اجماع است و روايات دراين مورد از طريق شيعه، مستفيض بلكه متواتر است. از جمله، رواياتى با اين مضمون: جنگيدن همراه با غير امام واجب الاطاعه، حرام است.