فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢٣ - ويژگىهاى مكتب فكرى و علمى شهيدصدر سيد محمود هاشمى
در هرباب و مسألهاى تشكيل مىدهد؛ به طورى كه هرنظريهاى بدون اين ويژگى ، ناپايدار بوده و كاستى هايش تاب نقد نياورده و نابود خواهد شد.
اين گونه دقت ورزى در مباحث علمى از مهم ترين امتيازهاى تحقيقات شهيدصدر به شمار مىرود و در همه نوشتههاى ايشان به بهترين وجهى مشهود است.او هيچ مسألهاى از مسائل علمى را مطرح نمى كرد ـ خصوصا در اصول و فقه ـ مگر اين كه صورتها و احتمالات حيرت آورى را در مورد آن طرح كند كه نمونه آن در حلقات الاصول و ديگر كتب ايشان قابل مشاهده است. مثلا در مباحث قطع نكات دقيق و تفريعات جديدى را آورده است كه قبل از ايشان كسى متذكر آنها نشده بود.
اين مشخّصه علمى و اين ويژگى در سخنان عادى شهيد نيز وجود داشت؛ به طورى كه به هر موضوعى هرچند ساده و معمولى كه مىپرداخت چنان آن را در قالب علمى و فنّى مىريخت و تمام احتمالات و شقوق آن را در هيأت و ساختار منطقى ارائه مىكرد كه شنونده تصور مىكرد در مقابل تحليل يك نظريه علمى محكم و ريشه دار همراه با استدلالهاى منطقى آن قرار دارد.
ابتكار و نوآورى
حركت علوم و پيشرفت معارف بشرى بر پديده نوآورى ـ كه دانشمندان و پژوهشگران در هر حوزه معرفتى به آن مىپردازند ـ متكى است. شهيدصدر فوق العاده در نوآورى و دگرگون سازى علوم و نظريات علمى توانمند بود، چه در عرصه دستاوردها و دادههاى علمى و چه در عرصه روشها و استنتاجها. از آثار اين ويژگى بود كه او توانست افقهاى تازهاى را در معارف دينى باز كند كه قبلا كسى بدانها دست نيافته بود. او پيشرو اين مسير و فاتح دروازهها و مؤسس روشهاى آن و ترسيم كننده علائم و راهنماهاى اين راه گسترده بود.اين ابداع و نو آورى در مباحث اقتصادى او كاملا هويداست. وى موضوعات و مباحث جديدى را در فقه مورد بحث و بررسى قرارداد و توانست نظام اقتصاد