١. ايجاد موانع مصنوعى در جنگ: يكى از تاكتيك‌هايى كه امام حسين (ع) در روز عاشورا استفاده كرد، ايجاد موانع مصنوعى جهت حفاظت از قرارگاه و خيمه‌ها بود. آن حضرت دستور داد اطراف خيمه‌ها و قرارگاه سپاه گودالى چون خندق حفر كنند و در آن آتش افروزند تا دشمن نتواند از پشت سر و جناحين [دو طرف‌] حمله كند. به هنگام نبرد نيز، هم خيمه‌ها از تهاجم و تعرض دشمن در امان بمانند و هم جنگ با دشمن از يك سو و در يك جبهه انجام گيرد.
قُومُوا فَاحْفِرُوا لَنَا حَفِيرَةً حَوْلَ عَسْكَرْنا ...
حَتَّى يَكُونَ قِتَالُ القَومِ مِن وَجهٍ وَاحِدٍ ٢. غيرت ناموسى سيدالشهداء: دستور امام حسين (ع) در شب عاشورا به حفر خندق پيرامون خيمه‌ها، جهت حفاظت از اهل‌بيت پيامبر (ص) از تهاجم و تعرض دشمن، حكايت از غيرت ناموسى آن حضرت مى‌كند.
... وَ لا نُضيعُ الحَرَمَ‌ تاكتيك:
نظامى ١ جنگ:
موانع مصنوعى در ١، ٢ فرمانده كل قوا (امام حسين (ع)):
تاكتيك در جنگ ١؛ غيرت ٢ روايت ٣٦٦ ١٦٠- ٧- يا هِلَالُ خَرَجْتُ اتَفَقَّدُ هَذِهِ التَّلَاعَ مَخَافَةَ أَنْ تَكُونَ كُنَاءً [مَكِمناً] لِهُجُومِ الْخَيْلِ عَلَى مُخَيِّمِنا يَوْمَ تَحْمِلُونَ وَ يَحْمِلُونَ.
هِىَ هِىَ وَاللَّهِ وَعْدٌ لَاخُلْفَ فِيهِ.
يا هِلَالُ أَلا تَسْلُكُ ما بَينَ هَذَينِ الجَبَلَينِ مِنْ وَقْتِكَ هَذَا وَانْجِ بِنَفْسِكَ.
(چون امام (ع) در كربلا فرود آمد، نزديك‌ترين اصحاب كه بيش از همه با امام (ع)- مخصوصا در مواقع خطر- همراه بود هلال بن نافع بود، زيرا او مردى دورانديش و بينا در سياست بود. امام (ع) شب عاشورا (نابهنگام) از خيمه‌ها