جابه‌جايى آزرده شده بود و تصور مى‌كرد سهل‌انگارى در انجام مأموريت باعث اين تصميم امام شده است. لذا امام (ع) ضمن بيان علت اين جايگزينى از وى دلجويى مى‌كند، مى‌فرمايد: «مطمئن باش كه اين جابه‌جايى نه به دليل كند كارى تو بوده و نه براى واداشتنت به تلاش بيشتر. بلكه بدين خاطر بود كه ولايت جايى را به تو بسپارم كه سنگينى‌اش كم‌تر و در عين حال برايت خوشايندتر و جالب‌تر بود. و مردى را كه به ولايت مصر برگزيده‌بودم، نسبت به‌ما خيرانديش و بر دشمنان سخت و خشمگين بود».
وَ إِنِّي لَمْ أَفْعَلْ ذَلِكَ اسْتِبْطَاءً لَكَ فِي الْجَهْدَ وَ لَا ازْدِيَاداً لَكَ فِي الْجِدِّ ...
٤. پيشگيرى از حمله دشمن با آمادگى لازم: پس از شهادت مالك، امام (ع) مجدّد محمد را ابقاء و جهت آمادگى دفاع در مقابل دشمن به وى سفارش مى‌كند: «اينك به صحنه درآى و از شهر بيرون شو. (تا احساس توانمندى كنى، ماندن در شهر باعث احساس ضعف و ناتوانى است) و با بينش خاص خويش به پيش بتاز و براى پيكار با هر آن‌كه با تو به جنگ برخاسته است، دامن همّت به‌كمر زن و مردم را به‌راه پروردگارت بخوان و از خدا يارى بسيار بخواه. تا آنچه برايت مهم است، كفايتت كند و در برابر آنچه بر تو فرود مى‌آيد، يارى‌ات دهد».
فَأَصْحِرْ لِعَدُوِّكَ وَ امْضِ عَلَى بَصِيرَتِكَ وَ شَمِّرْ لِحَرْبِ مَنْ حَارَبَكَ ...
٥. تقدير از فرمانده شهيد: گرامى داشتن ياد شهيدان، ادامه دادن راه آنان است. اميرمؤمنان (ع) با شنيدن خبر شهادت مالك اشتر فرمود: «خدايش رحمت كند كه روزگارش به پايان رسيد و در حالى با مرگ روبه‌رو شد كه ما از او خشنود بوديم.
خداوند او را غريق درياى رحمت خود كند و به او پاداشى دو چندان دهد».
فَرَحِمَهُ اللَّهُ فَلَقَدِ اسْتَكْمَلَ أَيَّامَهُ وَ لَاقَى حِمَامَهُ وَ نَحْنُ عَنْهُ رَاضُونَ أَوْلَاهُ اللَّهُ رِضْوَانَهُ وَ ضَاعَفَ الثَّوَابَ لَهُ‌ آمادگى نظامى:
حفظ در برابر دشمن ٤ شهيدان:
گرامى داشت ياد ٥