عتاب بن اسيد، از فرماندهان جنگ جمل، و در سرزنش آنان ايراد فرمود. امام (ع) تأسف مى‌خورد كه چرا بايد چنين افرادى گمراه شوند و به هلاكت بيفتند. ١ ١. شرح خويى ١٤/ ١٨٦.
١. هدايت انسان‌ها، هدف جهاد در اسلام: حضرت به اين دليل بر كشتگان جنگ جمل تأسف مى‌خورد كه اين افراد به جاى آن كه در راه رضاى خدا و هدايت انسان‌ها تلاش كنند و شهيد شوند، در راه هواهاى نفسانى خود كشته شده‌اند. همچنين حضرت علاقه دارد كه مسلمانان بى دليل كشته نشوند. بلكه زنده بمانند تا در پرتو هدايت‌هاى الهى، به‌سعادت دنيايى و اخروى برسند. ١ أَمَا وَ اللَّهِ لَقَدْ كُنْتُ أَكْرَهُ أَنْ تَكُونَ قُرَيْشٌ قَتْلَى تَحْتَ بُطُونِ الْكَوَاكِبِ‌ ١. شرح خويى ١٤/ ١٨٦ و ١٨٧.
٢. ضرورت جهاد عليه شورشيان و جنگ افروزان: اگر عده‌اى از مسلمانان شورشگر و باغى، به ديگر مسلمانان حمله بردند و عده‌اى را كشتند و بيت‌المال را غارت كردند، حاكم اسلامى مى‌تواند با آنان وارد جنگ شود و آنان را نابود كند. نابودى آنان، قصاص جنايتشان به حساب مى‌آيد. ١ أَدْرَكْتُ وَتْرِي مِنْ بَنِي عَبْدِ مَنَافٍ‌ ١. شرح خويى ١٤/ ١٨٧.
٣. سرزنش جنگ افروزان قدرت‌طلب: افراد نالايقى كه بخواهند از راه برافروختن آتش جنگ قدرت را در جامعه اسلامى به دست گيرند، شايسته ملامت و سرزنش‌اند و مستحق مجازات‌اند. ١ لَقَدْ أَتْلَعُوا أَعْنَاقَهُمْ إِلَى أَمْرٍ لَمْ يَكُونُوا أَهْلَهُ فَوُقِصُوا دُونَهُ‌ ١. شرح خويى ١٤/ ١٨٨.
٤. فرار دشمن از چنگال عدالت: حضرت مى‌فرمايد: سران طايفه بنى جمح از چنگال عدالت گريختند و تعدادى از نيروهايشان كشته شدند. ١ وَ أَفْلَتَتْنِي أَعْيَانُ بَنِي جُمَحَ‌ ١. شرح ابن ابى الحديد، ١١- ١٢/ ١٢٥.
جنگ:
سرزنش افروزان ٣