جهاد در آيينه روايت(ج1) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢٨٢
نامه به عمر بن أبى سلمه مىفرمايد: تو به خوبى فرمانروايى كردهاى و امانت كشوردارى را نيكو به جا آوردهاى. دوست دارم كه در جنگ با شاميان همراه من باشى؛ چرا تو از كسانى هستى كه در جنگ با دشمن، از آنها كمك و پشتيبانى مىجويم. اين گونه تعابير، روحيه اين افراد فراخوانده شده را تقويت كرده، آنان را سريعتر روانه مركز براى پيوستن به سپاه مىنمايد.
فَلَقَدْ أَحْسَنْتَ الْوِلَايَةَ ... وَ إِقَامَةِ عَمُودِ الدِّينِ ٣. تقويت مراكز و مرزهاى غير درگير جنگ به هنگام جنگ با دشمن: امام (ع) عمر بن ابى سلمه را از ولايت بحرين فراخوانده و به جاى او نعمان بن عجلان را منصوب كرده است. چون نعمان در سخنورى و شعر ماهر بوده و در سقيفه به حمايت حضرت على (ع) برخاسته و از نصب ابوبكر انتقاد كرده است. ١ قدرت شعر و سخنورى كه از مهمترين وسايل تبليغاتى آن روز بوده و نيز حمايت نعمان از امام على (ع) از آغاز شروع مسأله خلافت، از توانايىهاى مهم نعمان بوده كه سبب شده حضرت او را به ولايت بحرين منسوب كند.
حضرت با اين كار مرزهاى دولت اسلامى را تقويت مىكند تا مبادا هنگام درگيرى با معاويه، تبليغات جاسوسان معاويه يا اختلافات داخلى مردم بحرين سبب تشتت حكومت بحرين و نيز تضعيف روحيه سپاه حضرت در مصاف با معاويه گردد.
١. ابن ابى الحديد ١٦/ ١٧٤.
٤. توجيه فرماندهان به هنگام تعويض و به كارگيرى در مسئوليت جديد: حضرت در اين نامه تصريح مىكند كه علت احضار تو، ضعف حكومتدارى يا خيانت در امانت نيست بلكه مىخواهم به سوى شام حركت كنم و علت لشكركشى به شام هم ظلم معاويه و اطرافيان اوست. و دوست دارم تو در اين جنگ همراه من باشى، حضرت مىفرمايد: أَرَدْتُ الْمَسِيرَ إِلَى ظَلَمَةِ أَهْلِ الشَّامِ (تعليق حكم «لشكركشى» بر وصف «ظلمة» مشعر به عليت است.) يعنى علت لشكركشى به شام، ظلم شاميان است.
أَرَدْتُ الْمَسِيرَ إِلَى ظَلَمَةِ أَهْلِ الشَّامِ ٥. هدف جهاد در اسلام، اقامه دين و عدل: حضرت پس از اينكه مىفرمايد: از تو براى جهاد با دشمن استعانت مىگيرم، مىفرمايد: «و نيز براى اقامه عمود دين».