١. جهاد واجب با دشمن: در سخنان امام (ع) جهاد در چهار قسم بيان شده است كه دوتاى آن جهاد واجب و دوتا مستحب است. در ميان اين چند نوع جهاد، جهاد با كفّارى كه هم مرز مسلمانان هستند واجب شمرده شده است، اعم از اينكه جهاد، دفاعى باشد و يا در صورت فراهم بودن شرايط، به صورت ابتدايى انجام شود.
فَامَّا أَحَدُ الفَرْضَيْنِ ... مُجَاهِدَةُ الَّذِينَ يَلُونَكُم مِنَ الكُفَّارِ فَرَضَ‌ ٢. جهاد مستحب با دشمن: جهاد مستحب مى‌تواند، احياء سنّت حسنه باشد، مى‌تواند جهاد كفايى باشد در آنجا كه‌به اندازه كافى نيرو به جبهه اعزام شد وجوب جهاد از ديگران ساقط مى‌شود. همچنين حضور امام و فرماندهى كل قوا در جبهه مستحب است نه واجب.
وَ امَّا الجَهَادُ الَّذى هُوَ سُنَّةٌ لَايُقَامُ الّا مَعَ فَرْضٍ، فَانَّ مُجَاهِدَةَ الْعَدُوِّ فَرْضٌ عَلَى جَميعِ الامّةِ ٣. ترك جهاد، عامل نزول عذاب الهى: در صورتى كه مردم، جهاد در راه خدا را ترك كنند عذاب الهى همه را- اعم از خوب و بد- در بر مى‌گيرد.
لَوْ تَرَكُوا الْجِهَادَ لأَتَاهُمُ الْعَذَابُ، وَ هَذَا هُوَ مِنْ عَذابِ الامَّةِ ...
جهاد:
اقسام ١؛ وجوب ١؛ عوامل استحباب ٢؛ آثار ترك ٢، ٣ روايت ٤٥١ ١٧٣- ٢٠- يَا وَيْلَكُم عَلَى مَ تُقَاتِلُونِى، عَلَى حَقٍّ تَرَكتُهُ، ام عَلَى سُنَّةٍ غَيَّرْتُها، أَم عَلَى شَريعَةٍ بَدَّلْتُهَا.
كَفَرَ الْقَومُ وَ قِدماً رَغَبُوا عَن ثَوَابِ اللَّهِ رَبِّ الثَّقَلَيْنِ‌ قَاتِلُوا قِدماً عَليّاً وَابْنَهُ حَسَنَ الْخَيرِ كَريمَ الْابَوَيْنِ‌