جهاد در آيينه روايت(ج1) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٣٢٧
به چيزى دست يازيد، فراخور ستمى كه كرده است، كيفرش دهيد.
در عين حال از درگيرى نابهجا، دست نابخردان و سبك مغزانتان را- در مواردى كه استثنا كردم- كوتاه كنيد و من خود، در پى، مراقب رفتار سپاهيان هستم. و شما از ستمهاى احتمالى و فشارهاى محتملى، كه شايد به وسوسه توانمندى و نيروى قاهرشان اعمال كنند و شما خود، جز با يارى خداوند و همكارى من توان دفعش را نداشته باشيد، دادخواستهاتان را به من ارجاع دهيد تا به خواست خداوند و به يارى او، دگرگونيهاى لازم را ايجاد كنم. به خواست خدا حضرت اين نامه را خطاب به آن دسته از كارگزاران خود نوشته است كه شهرهايشان در مسير ارتش اسلام قرار داشت و در آن پارهاى از وظايف كارگزاران و مردم آن شهر را در مقابل لشكر اسلام و نيز وظايف لشكريان را به هنگام عبور از شهرها بيان فرمودهاند. لشكريان حضرت على (ع) دوبار از مسير شهرها عبور كردند؛ يك بار از مدينه به كوفه و از آنجا به طرف بصره براى جنگ جمل، بار دوم از كوفه به طرف شام براى مقابه با معاويه در صفين. ١ ١. شرح خويى ٢٠/ ٣٥٠.
١. مطلع كردن فرمانداران از عبور لشكر اسلام از شهرهاى تحت حكومت آنان: حضرت على (ع) وقتى لشكريان اسلام را براى حركت به سوى جبهه آماده مىكردند، از قبل فرمانداران شهرهاى در مسير را به وسيله نامه مطّلع مىكردند.
مِنْ عَبْدِ اللَّهِ عَلِيٍّ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ إِلَى مَنْ مَرَّ بِهِ الْجَيْشُ مِنْ جُبَاةِ الْخَرَاجِ وَ عُمَّالِ الْبِلَادِ أَمَّا بَعْدُ فَإِنِّي قَدْ سَيَّرْتُ جُنُوداً هِيَ مَارَّةٌ بِكُمْ إِنْ شَاءَ اللَّهُ ٢. توصيههاى فرماندهى كل قوا به هنگام حركت كردن ارتش به سوى جبههها: فرماندهى كل قوا به هنگام حركت ارتش براى نبرد و مقابله با دشمن، تكاليف الهى را تشريح و آنان را به رعايت آنها ملزم مىكردند؛ از جمله فرمودند: در سر راه خود به كسى آزار و اذيت نرسانند و از قدرت نظامى خود سوء استفاده نكنند و