جهاد در آيينه روايت(ج1) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ١٩٤
جنگ صفين قبول نداشت، اما هنگامى كه به او تحميل شد، مديريت بحران را به دست گرفت و براى داوران شرايطى مقرر داشت كه اگر آنان به آن شرايط عمل مىكردند، به نفع جبهه حق تمام مىشد. آن حضرت از آن دو نفر تعهد گرفت كه بدون هيچ پيش شرطى در برابر قرآن تسليم شوند و طبق كتاب خدا داورى كنند و زبان و دلشان با قرآن باشد. ١ فَأَخَذْنَا عَلَيْهِمَا أَنْ يُجَعْجِعَا عِنْدَ الْقُرْآنِ وَ لَا يُجَاوِزَاهُ وَ تَكُونُ أَلْسِنَتُهُمَا مَعَهُ وَ قُلُوبُهُمَا تَبَعَهُ ١. شرح خويى ١٠/ ٢٤٣.
٣. تخلّف داوران از شرايط فرماندهى كل قوا: داوران جنگ صفين به رغم تأكيد اميرمؤمنان (ع) مبنى بر داورى طبق احكام قرآن، سفارش آن حضرت را ناديده گرفتند، و به مخالفت برخاستند. آنان مىدانستند حق با على (ع) است، ولى عدل و قسط را رها كرده، به جور و ستم حكم كردند. آنان حق را با علم و عمد و نه از روى نادانى، ترك كردند و از همان آغاز بناى چنين كارى را داشتند و باهم به توافق رسيده بودند. ١ فَتَاهَا عَنْهُ وَ تَرَكَا الْحَقَّ وَ هُمَا يُبْصِرَانِهِ وَ كَانَ الْجَوْرُ هَوَاهُمَا ١. شرح خويى ١٠/ ٢٤٤.
٤. تعيين داورى از راههاى پايان جنگ: از فحواى سخنان اميرمؤمنان (ع) چنين استفاده مىشود كه يكى از راههاى مناسب براى پايان بخشيدن به جنگ، تعيين داورى و حكميت است، ولى به شرط آن كه داوران صالح باشند و بر اساس كتاب خدا (قرآن) به عدالت و قسط داورى كنند.
ابوموسى اشعرى: ١ پايان جنگ:
راههاى ٤ جنگ صفين: ١ حكميت:
تخلف داوران در ٢، ٣؛ مخالفت با ١؛ نقش ٤؛ شرايط داوران ٤ خوارج: