به ويژه اين كه بى ترديد پيكار ميان شما و اهل قبله شعله‌ور شده است، و پرچم اين نبرد را جز آن كه صبر و بصيرت را در هم آميزد و از مواضع حق آگاهى دقيق دارد، هيچ كس ديگر به دوش كشيدن نتواند.
پس شما هرچه را فرمانى يافتيد، بر اساسش حركت و پيشروى كنيد و در هر موردى كه ممنوع شديد، باز ايستيد. در هيچ جريانى پيش از كاوش همه سويه، شتاب مكنيد، زيرا كه در مورد هر آن چه شما را ناشناخته نمايد، ما را توان دگرگونى باشد! حضرت على (ع) در بخشى از خطبه ١٧٢ (بند ٢ الى ٧)، درباره ويژگى‌هاى فرمانده ارتش اسلام و نيز درباره جنگ با پيمان‌شكنان و آشوبگران و شرايط فرماندهى در اين جنگ و جنگ‌هاى داخلى اسلام و احكام بغات و ستمگران و شورشگران سخن مى‌گويد. مسلمانان قبل از جنگ جمل، كيفيت جنگ با اهل قبله و مسلمان‌نماها را نمى‌دانستند و از آن حضرت آموختند.
چنان كه شافعى گفته است: اگر على (ع) نبود، كسى از احكام برخورد با ياغيان و آشوبگران اطلاعى نداشت. ١ ١. شرح ابن ابى الحديد ٩- ١٠/ ٣٣١؛ شرح خويى ١٠/ ١٦٠- ١٦١.
١. ويژگى‌هاى فرماندهان در مقابله با شورش‌هاى داخلى و بغات: كسى مى‌تواند رهبرى مبارزه با نيروهاى آشوبگر داخلى مسلمان‌نما و اهل قبله را بر عهده گيرد كه اولًا اهل بصيرت باشد و از اوضاع آگاهى كافى داشته باشد؛ ديگر آن كه تحملش در برابر مصائب و ناگوارى‌ها زياد باشد. ديگر آن كه شجاع و نترس بوده، از مقابله با آشوبگران نهراسد و سرانجام آن كه از حق و حقيقت و از اسلام حقيقى آگاهى كافى داشته باشد. چنين فردى، مى‌تواند همانند حضرت على (ع) پرچم مبارزه طولانى با بغات و شورشگران داخلى را بر دوش گيرد. ١ وَ لَا يَحْمِلُ هَذَا الْعَلَمَ إِلَّا أَهْلُ الْبَصَرِ وَ الصَّبْرِ وَ الْعِلْمِ بِمَوَاضِعِ الْحَقِ‌ ١. آيين جهاد/ ١٩١؛ شرح خويى ١٠/ ١٦٢.