بیست گفتار اخلاقی - عرفانی - ایزدی، عباس؛خزائلی، محمدعلی - الصفحة ١٩٩ - ارزش قناعتپيشگى

ابن آدم ان كنت تريد من الدنيا ما يكفيك فانّ اليسير ما فيها يكفيك و ان كنت انّما تريد ما لا يكفيك فانّ كلّ ما فيها لا يكفيك؛ [١] اى فرزند آدم، اگر از دنيا به اندازه كفايت بخواهى، به راستى كمترين چيزى كه در آن است، تو را كفايت مى‌كند و اگر بيشتر از مقدار نياز بخواهى، تمام امكانات و مال و ثروت دنيا تو را كفايت نمى‌كند و باز هم بر بيشتر از آن طمع دارى.

ابو عبيده حذّا مى‌گويد: از امام باقر (ع) شنيدم كه از قول رسول خدا (ص) مى‌فرمود: خداوند در حديث قدسى مى‌فرمايد:

انّ من اغبط اوليائى رجلا خفيف الحال، ذا حظّ من صلاة، احسن عبادة ربّه بالغيب، و كان غامضا فى الناس جعل رزقه كفافا، فصبر عليه عجّلت منيّته فقلّ تراثه و قلّت بواكيه؛ به درستى از دوست‌داران من كه ديگران بيشترين حسرت را به حال آنان مى‌خورند و دوست دارند مثل آنها باشند، كسانى‌اند كه حظّ و بهره‌شان از دنيا و ثروت آن كم است، از نماز خود حظ و بهره مى‌برند، و در پنهانى عبادت پروردگارش را به خوبى انجام مى‌دهند، در بين مردم گمنام و خاموش‌اند و زندگى خود را به اندازه نياز و كفاف قرار داده‌اند و بر آن صبر و تحمل مى‌نمايند و با زهد و قناعت، خود را از جاذبه‌هاى مادى خالى كرده‌اند.

و فرمايش امير المؤمنين (ع) را درباره خود پياده كرده كه:

موتوا قبل ان تموتوا؛ قبل از اينكه به مرگ طبيعى از دنيا برويد، خود را به مرگ اختيارى بميرانيد.

چنين اشخاصى ميراثشان بعد از مرگ، كم است و گريه‌كنندگان آنها اندك‌اند؛ زيرا فرزند كم دارند و اين حقيقت را دانسته‌اند كه:

إِنّ مِنْ أزْواجِكُمْ و أوْلادِكُمْ عدُوًّا لكُمْ فاحْذرُوهُمْ...؛ [٢] به تحقيق كه بعضى از

[١] اصول كافى، ج ٢، باب القناعة، ص ١٣٨، ح ٦.

[٢] تغابن (٦٤) آيهء ١٤.