بیست گفتار اخلاقی - عرفانی - ایزدی، عباس؛خزائلی، محمدعلی - الصفحة ١٩٨ - ارزش قناعتپيشگى

او را مى‌پذيرد و كسى كه به روزى كم و حلال راضى باشد، زحمت و مشقّت او در زندگى اندك و كار و كسبش پاك و پاكيزه خواهد بود و از مرز فحشا و منكر خارج شود.

امام صادق (ع) در اين حديث با استناد به قانون الهى كه در تورات اصلى حضرت موسى نوشته شده است، مى‌فرمايد: همه پيشامدهاى خوب و بد، عكس العمل و بازتاب اعمال انسان است؛ همان‌طور كه قرآن مجيد در سوره شورى به اين حقيقت اشاره مى‌كند، مى‌فرمايد:

و ما أصابكُمْ مِنْ مُصِيبةٍ فبِما كسبتْ أيْدِيكُمْ و يعْفُوا عنْ كثِيرٍ؛ [١] و آنچه از رنج و مصايب به شما مى‌رسد، همه اثر اعمال زشت و ناپسند خود شما است، با اينكه خدا بسيارى از اعمال بد را عفو مى‌كند.

امام صادق (ع) در ادامه حديث مى‌فرمايد:

كسى كه به زندگى معمولى و امكانات كم قانع باشد، خداوند از او بسيار وظيفه نمى‌خواهد و به عمل كم او راضى مى‌شود؛ اما هركسى كه از مال و ثروت و زندگى مرفّه برخوردار بود و رزق و روزى بيشترى داشت، خداوند وظايف سنگين‌ترى از او مى‌خواهد و به قول معروف: «هركه بامش بيش برفش بيشتر.

از طرفى، زندگى محدود و پاك و پاكيزه و قناعت به كم ولى حلال، زحمت و رنج زندگى را كم و آسان مى‌سازد و انسان را وادار به كسب نامشروع و تحصيل درآمد از راههاى خلاف نمى‌سازد و به حريم گناه و معصيت وادار نمى‌كند و از آلودگيهاى اقتصادى و اجتماعى محفوظ مى‌دارد.

هشام ابن سالم از امام صادق (ع) نقل مى‌كند: امير المؤمنين (ع) پيوسته مى‌فرمود:

[١] شورى (٤٢) آيهء ٣٠.