بیست گفتار اخلاقی - عرفانی - ایزدی، عباس؛خزائلی، محمدعلی - الصفحة ١٧٧ - برداشت آخرتى از دنيا

روز حساب بر همه آنها محاسبه مى‌شوند و آنچه را از دنيا براى آخرت بهره گرفته‌اند، پاداش آن برايشان باقى مى‌ماند و پيوسته بر آن خوش‌دل و خوشحال‌اند. سراى دنيا در چشم انديشمندان به سان سايه‌اى است كه هنوز گسترده نشده، خود را جمع مى‌كند و رفته‌رفته كوتاه و كم مى‌گردد.

مى‌فرمايد طورى بايد از دنيا برداشت كنيم كه از عواقب دنيا در امان و سالم بمانيم و بدانيم چيزى كه فقط به منظور دنيا باشد، وسيلهء نجات انسان نمى‌شود. اين دنيا و مظاهر فريبنده آن براى امتحان است؛ همان‌طور كه قرآن مى‌فرمايد:

و اِعْلمُوا أنّما أمْوالُكُمْ و أوْلادُكُمْ فِتْنةٌ و أنّ اللّه عِنْدهُ أجْرٌ عظِيمٌ؛ [١]آگاه باشيد اموال و اولاد شما وسيله آزمايش و امتحان هستند و به تحقيق اجر بزرگ پيش خداست.

آنچه مردم از دنيا براى خود بگيرند و نظر استقلالى به آن داشته باشند، از چنگ آنها مى‌رود، ولى حساب و مؤاخذه و گرفتارى آن مى‌ماند و هرچه را از دنيا، از وقت و مال و آبروى خود، براى عالم آخرت استفاده كردند، براى آنان مى‌ماند. دنيا مانند سايه‌اى است كه به مجرد گسترده شدن، برچيده مى‌شود و زياد شدنش رو به نقصان مى‌رود.

دنيا، توشهء سراى باقى

در خطبهء بعد، كه شايد نتيجهء خطبه قبل باشد، حضرت مى‌فرمايد:

فاتّقوا الله عباد الله - و بادروا آجالكم باعمالكم و ابتاعوا ما يبقى لكم بما يزول عنكم و ترحّلوا فقد جدّ بكم و استعدّوا للموت فقد اظلكم و كونوا قوما صيح بهم فانتبهوا و علموا انّ الدنيا ليست لهم بدار فاستبدلوا؛ مى‌فرمايد: اى بندگان خدا، با تقوا، خويشتن را از آتش گناه دور نگه داريد و پيش از اينكه مرگ بر شما پنجه افكند، توشهء نيكى از اين گيتى براى آخرت بيندوزيد و بر مرگ آخرت را

[١] انفال (٨) آيهء ٢٨.