رنگارنگ يا کشکول درويشي - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ١٧٣ - آفريقا در نيمه دوم قرن بيست
داشت. در قرن نوزدهم پادشاه «لئوپولد دوم» كنگو را مايملك شخصى خود اعلام كرد و اجازه داد مأمورانش به شكل وحشيانه ى به سركوب مردم آن جا بپردازد. دولت بلژيك در سال ١٩٠٨ كنگو را از پادشاه خريد. آن ها نيز همچو پرتغالى ها قصد دست كشيدن از آفريقا را نداشتند.
٥- ايتاليا كشور ليبى و بخش از سومالى لند را در اختيار داشت.
٦- آلمان كنترل توگو، كامرون، آفريقاى جنوب غربى و تاگانيكا (تانزانيايى امروزى) را تا پايان جنگ جهانى اول- كه مجبور به چشم پوشى از آن ها شد- در اختيار داشت. آفريقاى جنوبى توانست آفريقاى جنوب غربى و توگو را بگيرد، كامرون بين بريتانيا و فرانسه تقسيم شد، و تانگانيكا به بريتانيا رسيد.
آفريقا در نيمه دوم قرن بيست
١- اكثر مستعمرات آفريقايى جنبش هاى ناسيوناليستى تشكيل داده بودند كه براى استقلال مبارزه مى كردند.
٢- ايالات متحده آمريكا نسبت به امپراتورى هاى اروپا نظر مخالف داشت و بر اين بارو بود كه با طولانى تر شدن اقامت آن ها در آفريقا، احتمال كمك خواهى آفريقاييان از روس ها هم بيشتر مى شود.
٣- كمپانى هاى عظيم چند مليتى خواهان سرمايه گزارى در آفريقا بودند و معامله با دولت هاى فقير مستقل را سود آورتر از معامله با استعمارگران اروپايى مى ديدند.
٤- موضوع كانال سوئز در سال ١٩٥٦ امپرياليست هاى اروپايى را با موج سرزنش ها و انتقادات بين المللى مواجه كرد.
٥- هرچه صداى استقلال خواهى ناسيوناليست ها بلند تر مى شد، سربازان اروپايى هم بايد بيشتر آنان را ساكت مى كردند و اروپاييان از عهده اين كار برنيامدند.