رنگارنگ يا کشکول درويشي - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٢٩٨ - روزهاى قتل عام
كردند. در چنين شرايطى بود كه توتسىها جبههى وطنپرستان رواندا را تشكيل دادند كه در سال ١٩٩٠ دست به اشغال رواندا زد، ولى با شكست روبهرو شد. اين كار اوضاع را وخيمتر كرد، زيرا جونالهابيا ريمانا (اولين رييسجمهور هوتوتبار) فردفرد توتسىها را دستگير كرد.
چه كسى به جى. اچ. شليك كرد؟
هابيا ريمانا شديداً نياز به پول داشت كه قسمت اعظم آن براى مصارف نظامى بود. صندوق بين المللى پول و بانك جهانى نيز تنها در صورتى حاضر به پرداخت وام مىشدند كه او سازش با توتسىها را قبول مىكرد. در آوريل سال ١٩٩٤، به ناچار براى شركت در جلسهاى كه قرار بود در آن موافقت خود را با همكارى بعضى از توتسىها در ادارهى امور دولت اعلام كند به دار السلام در تانزانيا سفر كرد. وى كه به همراه رييسجمهور بروندى در راه بازگشت به كشور بود، هواپيمايش مورد اصابت يك موشك زمين به هوا قرار گرفت و هر دو آنها در اين حادثه كشته شدند. حادثهى كه سرآغاز كشتارهاى بعدى بود.
هوتوها گناه قتل او را به گردن توتسىها انداختند، هرچند شواهد خلاف اين ادعا بودند. قتل جونالهابيار ريمانا همانطور كه وقايع بعدى نشان داد، هيچ سودى براى توتسىها نداشت. بهنظر بسيارى از تحليلگران، سوءقصد به احتمال زياد از ناحيهى شبهنظاميانى كه از سازش رييسجمهور با توتسىها بهشدت عصبانى بودند، صورت گرفته بود.
روزهاى قتل عام
گروه ويژهى شبهنظاميان هوتو با نام اينتراهام (به معناى" كسانى كه همراه يكديگرند") ماهها وقت صرف كردند تا بتوانند انبوهى از قمه را كه ارزانتر از تفنگ بود و خطر شليك اشتباهى به خودى را هم نداشت، جمعآورى كنند. با