رنگارنگ يا کشکول درويشي - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٣٩ - فوايد رنگ برنگ

زياد روايت كرده است ....[١]

البته اصل كتاب كشى فعلا وجود ندارد تا در مورد ادعاى نجاشى تحقيق شود، ولى بعضى از متتبعين در نسخته موجود فعلى كه اختيار شيخ طوسى از رجال كشى است، ارقام زيرا را به دست آوده است:

كشى از ششن تن (آدم بن محمد قلانسى، عبد الله بن محمد ابو محمد شامى، جعفر بن محمد ابوعبد الله، عبيد (عبد) بن محمد نخعى شافعى سمرقندى، محمد بن بحر كرمانى دهنى (رهنى) نرماشيرى و نصر بن صباخ بلخى) مشايخ ضعيف خود در حدود هفتاد روايت نقل كرده است.

و نيز از ٢٧ تن ديگر از مشايخ خود كه يا نام شان نيامده و يا حال شان مجهول است، مجموعا دوصد روايت نقل كرده است.

بنابر اى دو صد هفتاد روايات نسبت به مجموع روايات كتاب او كه ١١٥١ روايت است ...

البته باقى مانده همه معتبر نيست، چون در اواسط و اواخر آن ها نيز ضعفاء و مجهولين وجود دارد.

ولى دو مطلب ديگر بايد مورد توجه باشد، يكى اين كه كشى آيا از ٣٣ تن مشايخ چند تن را ضعيف مى دانسته و چند تن را ثقه و يا حسن؟ و نيز آيا احتمال نمى رود عده ى از روايات مذكوره (١١٥١) در نظر كشى محفوف به قرينه باشد؟

دوم اين كه ادعاى اين كه نجاشى از ضعيف يا مجهول روايت نمى كند به طور درست ثابت نشده است.[٢]

[١] - مراد نجاشى ضعفايى بوده كه كشى از آنان بلاواسطه نقل كرده، نه ضعيفانى كه در وسط يا اوايل اسانيد باشد؛ و الا مشكلة به رجال كشى منحصر نمى ماند.

[٢] - به كتاب بحوث فى علم الرجال نگارنده مراجعه شود.