شناخت نامه قرآن بر پايه قرآن و حديث - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٥٢ - خداى جهان در نگاه قرآن

او در عين قرب وجودى و احاطه قيومى، برتر از تخيل تنگ‌مايه بشرى است.

او هم آفريدگار، و هم مدبّر همه هستى است و جهان وجود، جلوه‌نمايى خويش را آنْ به آنْ از او مى‌گيرد:

«كُلَّ يَوْمٍ هُوَ فِي شَأْنٍ‌.

او در هر روزى، مقامى دارد».

افعال او، اهدافى حكيمانه دارند و بر اساس فيض، رحمت و حق صورت مى‌بندند:

«أَ وَ لَمْ يَتَفَكَّرُوا فِي أَنْفُسِهِمْ ما خَلَقَ اللَّهُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ وَ ما بَيْنَهُما إِلَّا بِالْحَقِّ.[١]

آيا در درون خود نينديشيده‌اند كه خدا، آسمان‌ها و زمين و آنچه را ميان آنهاست جز به حق نيافريده است؟»

«وَ ما كانَ عَطاءُ رَبِّكَ مَحْظُوراً.[٢]

و بخشايش پروردگارت‌ [از كسى‌] بازداشته نيست».

توحيد قرآن، توحيد خالقيت، ربوبيت و الوهيت است كه اين مراتب از هم انفصال ناپذيرند. قرآن در ارائه راه‌هاى خداشناسى، همه طرق آيات «آفاقى» و «انفسى»، را به روى مخاطبان بازمعرفى مى‌كند:

«سَنُرِيهِمْ آياتِنا فِي الْآفاقِ وَ فِي أَنْفُسِهِمْ حَتَّى يَتَبَيَّنَ لَهُمْ أَنَّهُ الْحَقُّ.[٣]

به زودى به آنها آياتمان را در افق‌هاى گوناگون و در خودشان نشان مى‌دهيم تا برايشان روشن شود كه او حق است».

«أَ فِي اللَّهِ شَكٌّ فاطِرِ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ.[٤]

آيا در خداوند شكافنده آسمان‌ها و زمين ترديدى هست؟».

[١]. روم: آيه ٨.

[٢]. اسرا: آيه ٢٠.

[٣]. فصّلت: آيه ٥٣.

[٤]. ابراهيم: آيه ١٠.