شناخت نامه قرآن بر پايه قرآن و حديث - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٧١ - ويژگىهاى معارف قرآن
كرده است؟ بگو: اين روزىها در زندگى دنيايى براى كسانى است كه ايمان آوردند، و روز قيامتخاصّ آناناست. اين چنين آيات را براى گروهىكه مىدانند، بيانمىكنيم».
و هم دنياپرستى و دلسپردگى به آن را مورد نكوهش قرار داده است؛ چرا كه عامل بازدارنده انسان از هدف اصلى و جادوان به شمار مىآيد:
«وَ ما هذِهِ الْحَياةُ الدُّنْيا إِلَّا لَهْوٌ وَ لَعِبٌ وَ إِنَّ الدَّارَ الْآخِرَةَ لَهِيَ الْحَيَوانُ لَوْ كانُوا يَعْلَمُونَ.[١]
اين زندگى دنيايى جز سرگرمى و بازيچه نيست، و سراى آخرت، زندگى واقعى است.
اى كاش مىدانستند».
در ارزيابى قرآنى ميان دنيا و آخرت، پديدهها و كالاهاى اين جهان همه به عنوان آيههاى الهى و ابزارهاى مفيد و مورد استفاده انسان اند و دنيا مدرسه تربيت و ظرف عبور او به شمار مىآيد، نه جايگاه و مقصد حيات.[٢]
بدين سان قرآن، چهره امّتى معتدل، واقعگرا و خردمند را ترسيم مىكند كه براى ديگران الگو و شاخص باشد:
«وَ كَذلِكَ جَعَلْناكُمْ أُمَّةً وَسَطاً لِتَكُونُوا شُهَداءَ عَلَى النَّاسِ وَ يَكُونَ الرَّسُولُ عَلَيْكُمْ شَهِيداً.[٣]
اين چنين شما را امت ميانه قرار داديم تا گواهان بر مردم باشيد، و رسول بر شما گواه باشد».
آرى اين همه معارف را با آن ويژگىها و امتيازات، انسانى در يك برهه كوتاه و پرتلاطم از عمر خويش به جامعه بشرى آموخت كه به مكتب نرفته و معلّم نديده بود و هرگزدر عمر خويش شعر نسروده و خط ننوشته بود:
«وَ ما كُنْتَ تَتْلُوا مِنْ قَبْلِهِ مِنْ كِتابٍ وَ لا تَخُطُّهُ بِيَمِينِكَ إِذاً لَارْتابَ الْمُبْطِلُونَ.[٤]
[١]. عنكبوت: آيه ٦٤.
[٢]. بقره: آيه ٢٠٠- ٢٠٢.
[٣]. بقره: آيه ١٤٣.
[٤]. عنكبوت: آيه ٤٨.