تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٤١٤ - چگونه سستى و ضعف ذات را جبران كنيم؟

او ساخته است، پس در آخرت افزونتر از اين به او خواهد بخشيد، و اين نتيجه‌گيرى او برخاسته از معادله‌اى نادرست بود به اين قرار: بخشش خدا در دنيا دليل بر رشاد و هدايت است و به راستى كه هلاك انسان و زيان ديدن شديد او از همين محاسبه غلط برمى‌خيزد، چه اگر خدا به رزق او گسترش داده، اين براى آزمايش او بوده است و نه براى بزرگداشت يا خوار شمردن وى.

چگونه سستى و ضعف ذات را جبران كنيم؟

[٣٧] قالَ لَهُ صاحِبُهُ وَ هُوَ يُحاوِرُهُ أَ كَفَرْتَ بِالَّذِي خَلَقَكَ مِنْ تُرابٍ ثُمَّ مِنْ نُطْفَةٍ ثُمَّ سَوَّاكَ رَجُلًا- دوستش كه با او گفتگو مى‌كرد، به او گفت: آيا به آن كس كافر شده‌اى كه تو را از خاك و پس از آن از نطفه آفريد و سپس به صورت يك مرد كامل درآورد؟» آيا كارت به آن جا كشيده است كه به خدا كافر شوى؟ و تو علم يقينى دارى كه او چگونه تو را آفريد و از حالى به حال ديگرت درآورد، و تو كه نمى‌توانى به نفس خود و قدرتهايت اعتماد كنى، چگونه بر باغ بيرون از خودت اعتماد و تكيه مى‌كنى كه نتيجه تواناييها و حاصل كارمايه‌هاى تو است؟

تو خاك بودى، و سپس به صورت نطفه درآمدى، و آن گاه مردى تمام عيار شدى، يعنى تو موجودى هستى كه در معرض تغييرات پياپى قرار گرفته‌اى و بر حالى ثابت قرار ندارى، و در معرض همه احتمالات و خطرها هستى، پس كسى چون تو بايد بر ركنى سخت و ثابت اعتماد كند كه در معرض تغيير قرار نگيرد، و درباره وى احتمالات جريان نداشته باشد، و او خدا است، نه اين كه بر چيزهاى پذيرنده تحول و تغيير همچون خودت اعتماد كنى كه اگر مصيبتهاى زمان بر تو هجوم آورد هيچ كارى از دست آنها براى تو برنمى‌آيد.

قرآن طبيعت انسان را به صورتى ژرف در معرض بحث و تحقيق قرار مى‌دهد، براى آن كه فروفرستنده قرآن خدايى است كه اين انسان را آفريده،/ ٤١٥ و همچنين ترس فرورفته در ژرفناى وجود او را كه هر چيز را در جهان و زندگى‌