تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٤٨ - زينت زندگى و هدايت

مصنوعى از مس گداخته بر روى آن فروريخت تا به صورت سدى محكم و بلند درآمد، و ديگر كسى نمى‌توانست از آن بگذرد يا آن را بشكافد.

ذو القرنين به سپاسگزارى پروردگارش به سبب تسلطى كه به او عطا كرده بود پرداخت، و چنان نبود كه به جاى اين كار مردمان را مجبور به سپاسگزارى از خود سازد، كه پادشاهان معمولا چنين مى‌كنند.

به آنان خبر داد كه سد در مقابل فرمان خدا مقاومت نشان نمى‌دهد، و چون وعده موعود فرارسد، خدا آن را به صورت زمينى هموار درمى‌آورد و مردمان همچون موج در يكديگر داخل مى‌شوند، و در صور دميده مى‌شود و خدا همه مردمان را بر پهنه صاف و هموارى در كنار يكديگر جمع مى‌كند.

تا به كورانى كه آيات خدا را نمى‌ديدند، و به نصيحت مصلحان گوش فرانمى‌دادند جهنم را به سبب كفرشان به خدا عرضه كند.

بدين گونه خدا براى ما مثلى از يك مؤمن مى‌زند كه بر سلطه شوريد و آن را به چنگ آورد و مالك آن شد ولى مملوك آن نشد، و از آن براى رسيدن به هدفهاى خود بهره گرفت، آيات (٨٣- ١٠١).

در درس آخر از اين سوره با مهمترين عبرتهاى قرآن رو به رو مى‌شويم كه در آن و در داستانهاى شگفت‌انگيز آن پراكنده شده است، و از آشكارترين آنها ضرورت يكتاشناسى و پرستش خدا است، و اين كه بندگان نبايد ولى و سرورى جز او براى خود برگزينند. و قرآن براى ما بيان مى‌كند كه زيانكارترين مردم در اعمال خود آن كسان‌اند كه كوشش ايشان در زندگى دنيا در طريق گمراهى بود و خود چنان مى‌پندارند كه كارهاى نيكو انجام داده بوده‌اند، آرى آنان كافران به آيات خدايند، كه على رغم مظاهر قوت و زينتى كه در دنيا داشتند، خدا در قيامت هيچ اعتنايى به آنان نمى‌كند، از آن روى كه آيات و رسالتهاى او را خوار مى‌شمردند، در صورتى كه صاحبان اعمال صالح جايگاهى در بهشت دارند، جاودانه در آن مى‌مانند و هيچ انديشه تبديل كردن آن را پيدا نمى‌كنند.

/ ٣٤٩ اين سوره از كلمات خدا و كلمات خدا فراوان است، و حتى اگر آب دريا