تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٨٨ - نصرت و يارى خدا
فريب دهد و به ترك عملش وادارد، به پايان مىرساند.
شايد راستى و درستى و صدق عمل در درآمدن (مدخل) و بيرون شدن (مخرج) چالش مناسب در برابر نقشه ابليس در گمراه ساختن بشر است كه خدا گفت وَ شارِكْهُمْ فِي الْأَمْوالِ وَ الْأَوْلادِ وَ عِدْهُمْ وَ ما يَعِدُهُمُ الشَّيْطانُ إِلَّا غُرُوراً- و در اموال و اولاد شريك ايشان شو، و به آنان وعده بده، و شيطان جز براى فريفتن به آنان وعده نمىدهد».
چه صدق مؤمن هيچ مجالى براى مشاركت ابليس باقى نمىگذارد كه هدفش تباه كردن اقتصاد و تربيت است، و چگونه مىتواند اقتصاد قومى را به فساد بكشد كه مال حرام نمىخورند و نتيجه تلاش يكديگر را نمىدزدند، و به معامله همراه با مكر و تزوير يا كمفروشى يا فريب يا دروغ نمىپردازند! از پيوستگى آغاز آيه و خاتمه آن چنين الهام مىگيريم كه صدق در دخول و خروج وسيلهاى براى نازل شدن يارى خدا است، و رسيدن به قوت (سلطان) و عزت (پيروزى).
صدق در آغاز خلوص عمل است، در صورتى كه دعا در پايان توكل است، و اين هر دو، يعنى عمل صادق و توكل بر خدا، كامل كننده يكديگر است، چه بدون عمل توكل وجود ندارد، و از عمل بدون توكل هيچ سودى به دست نمىآيد.
[٨١] وَ قُلْ جاءَ الْحَقُّ وَ زَهَقَ الْباطِلُ إِنَّ الْباطِلَ كانَ زَهُوقاً- و بگو
حق آمد و باطل نابود شد، از آن جهت كه باطل نابود شونده است.»/ ٢٨٩ سبب برترى يافتن باطل كاسته شدن از نور حق و در خود فرورفتن آن است، و هر وقت كه حق پيدا شود باطل غايب خواهد شد.
اين آيه اعتماد كردن به آينده را به ما مىبخشد، و شايد فريب شيطان را كه به آن اشاره شده و پروردگارمان درباره آن گفته است وَ عِدْهُمْ وَ ما يَعِدُهُمُ الشَّيْطانُ إِلَّا غُرُوراً از ما دور كند، چه در آن صورت كه شيطان آدمى را مىفريبد، و به دروغ وعدهاى در آينده به او مىدهد، خداوند متعال به راستى با او سخن مىگويد، و به او مژده مىدهد كه عاقبت نيكو از آن متقيان است، و اين كه حق پيروز است و