تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٢ - مراحل علم و هدف از آفرينش انعام

تازه بخوريد و زينتى براى پوشيدن به دست آوريد.» پس دريا همچون مخزنى بزرگ براى بهترين انواع گوشتها است كه با كمترين كوشش به دست مى‌آيد، و نيز زينتهايى كه در لباسها جلوه‌گرى پيدا مى‌كند.

وَ تَرَى الْفُلْكَ مَواخِرَ فِيهِ‌- و كشتيها را مى‌بينى كه در آن با بانگ كردن پيش مى‌روند.» «مخر» ريشه «مواخر» به معنى شكافتن آب است از چپ و راست كه از آن بانگى همچون بانگ طوفان برمى‌خيزد، و در اين جا قرآن مرحله چهارم علم را به ياد ما مى‌آورد كه عبارت است از

د: مرحله استفاده عملى از علم كه قرآن از آن به نام «اكتساب» ياد كرده است.

وَ لِتَبْتَغُوا مِنْ فَضْلِهِ وَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ‌- و براى آن كه خواستار فضل خدا شويد و باشد كه سپاسگزارى كنيد.» يعنى به تلاش در درياها براى دست يافتن به روزى خويش كه فضل و بخششى از خدا است دسترس پيدا كنيد، و پس از آن مرحله پنجم مى‌آيد كه چنين است

ه: مرحله خرسندى نفس و جان است كه نشانه‌اى از آن سپاسگزارى است، چه برآورده شدن نيازمنديهاى تن/ ٣٢ از راه نعمت كافى نيست، و تا زمانى كه نفس ناراحت باشد پيوسته نگران است و حرص دست يافتن به چيزى گمشده را دارد، ولى در آن هنگام كه آدمى به شكر گزارى پروردگار خويش قيام مى‌كند، و اين را مى‌داند كه نعمت حقى براى او نيست بلكه فضل و بخششى از خدا است، و به ياد ايامى بيفتد كه به آنها نيازمند بوده ولى دسترسى به آنها نداشته، و بداند كه چگونه با تلاش خويش يا با روزى قرار دادن خدا آن نعمت را براى او به آن دسترس پيدا كرده است، جان و نفس او را آرامش و آسايش فرامى‌گيرد و به شكرگزارى مى‌پردازد.