٢١٧٢.رسول اللّه صلى الله عليه و آله عن جَبرئيلَ عليه ـ لَمّا سألَهُ النّبيُّ صلى الله عليه و آله عن تَ: المُخْلِصُ الّذي لا يَسألُ النّاسَ شَيئا حتّى يَجِدَ ، و إذا وَجدَ رَضِيَ ، و إذا بَقِيَ عِندَهُ شيء أعْطاهُ فِي اللّه ِ ، فإنَّ مَن لَم يَسألِ المَخلوقَ فَقَد أقَرَّ للّه ِ عز و جل بالعُبودِيَّةِ ، و إذا وَجَدَ فرَضِيَ فهُو عنِ اللّه ِ راضٍ ، واللّه ُ تباركَ وتعالى عنهُ راضٍ ، و إذا أعطى للّه ِ عز و جل فهُو على حَدِّ الثِّقَةِ برَبِّهِ عز و جل . [٢]

٥ / ٥ . آثارُ الإخلاصِ

٢١٧٣.رسول اللّه صلى الله عليه و آله : ما أخْلَصَ عَبدٌ للّه ِ عز و جل أربَعينَ صباحا إلّا جَرَتْ يَنابِيعُ الحِكمَةِ مِن قَلبِهِ على لِسانِهِ . [٣]

٢١٧٤.عنه صلى الله عليه و آله : قالَ اللّه ُ عز و جل : لا أطَّلِعُ على قَلبِ عَبدٍ فأعْلَمُ مِنهُ حُبَّ الإخْلاصِ لِطاعَتي لِوَجْهي وابْتِغاءَ مَرْضاتي إلّا تَولّيتُ تَقويمَهُ وسياسَتَهُ . [٤]

الفصل السّادس : الخشوع

٦ / ١ . فَضْلُ الخُشوعِ

الكتاب

« وَ يَخِرُّونَ لِلْأَذْقَانِ يَبْكُونَ وَ يَزِيدُهُمْ خُشُوعًا » . [٥]

٢١٧١.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : اعمال خود را براى خدا خالص گردانيد؛ زيرا خداوند نمى پذيرد، مگر آنچه را كه خالص براى او باشد .

٥ / ٤ . علامت مُخلص

٢١٧٢.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله ـ به نقل از جبرئيل عليه السلام در پاسخ به سؤال اي: مخلِص ، كسى است كه از مردم هيچ نخواهد، تا خود بدان دست يابد و هر گاه بدان دست يافت ، خشنود شود و هر گاه چيزى نزدش باقى ماند، آن را [به ديگران ]ببخشد ؛ زيرا كسى كه از مخلوق چيزى نخواهد، به عبوديت براى خداوند عز و جلاقرار كرده است و چون به نياز خود رسيد و خشنود گشت، از خدا خشنود شده و خداوند ـ تبارك و تعالى ـ نيز از او خشنود است و هر گاه [آنچه برايش باقى مانده ]به خاطر خداوند عز و جل ببخشد، به مرتبه اعتماد بر پروردگارش رسيده است .

٥ / ٥ . آثار اخلاص

٢١٧٣.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هيچ بنده اى چهل روز براى خدا اخلاص نمى ورزد ، مگر آن كه چشمه هاى حكمت ، از دلش به زبانش جارى مى شود .

٢١٧٤.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : خداوند عز و جل مى فرمايد : «هر گاه دل بنده ام را بنگرم و در يابم كه از روى اخلاص و براى خشنودىِ من ، طاعتم را به جا مى آورد ، اصلاح و تربيت او را خود به عهده مى گيرم» .

فصل ششم : خُشوع

٦ / ١ . فضيلت خشوع

قرآن

«[كسانى كه پيش از نزول قرآن دانش يافته اند] و بر روى زمين مى افتند و مى گريند ، و [تلاوت قرآن ، ]بر خشوع آنها مى افزايد» .

[١] كنز العمّال : ج ٣ ص ٢٣ ح ٥٢٥٨.[٢] معاني الأخبار : ص ٢٦١ ح ١ .[٣] عيون أخبار الرضا عليه السلام : ج ٢ ص ٦٩ ح ٣٢١.[٤] بحار الأنوار : ج ٨٥ ص ١٣٦ ح ١٦.[٥] الإسراء : ١٠٩ .