٢٢.رسول اللّه صلى الله عليه و آله : إنَّ العَقلَ عِقالٌ مِنَ الجَهلِ ، وَالنَّفسَ مِثلُ أخبَثِ الدَّوابِّ ، فَإِن لَم تُعقَل حارَت ، فَالعَقلُ عِقالٌ مِنَ الجَهلِ. [٣]

ب ـ مَعرِفَةُ اللّه ِ عز و جل

٢٣.تحف العقول : قَدِمَ المَدينَةَ رَجُلٌ نَصرانِيٌّ مِن أهلِ نَجرانَ ، وكانَ فيهِ بَيانٌ ولَهُ وَقارٌ وهَيبَةٌ ، فَقيلَ : يا رَسولَ اللّه ِ ، ما أعقَلَ هذَا النَّصرانِيَّ ؟! فَزَجَرَ القائِلَ وقالَ : مَه ! إنَّ العاقِلَ مَن وَحَّدَ اللّه َ وعَمِلَ بِطاعَتِهِ. [٤]

٤ / ٣ . تلاوت قرآن

٢٠.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : بر تو باد تلاوت قرآن ؛ چرا كه در زمين برايت نور است و در آسمان ، برايت اندوخته .

٤ / ٤ . جهاد در راه خدا

٢١.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : كسى كه در راه خدا تيراندازى كند ، براى او نورى در قيامت خواهد بود .

فصل پنجم : نشانه هاى عقل

٥ / ١ . آثار و فوايد عقل

الف ـ مهار شدن جهل

٢٢.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : عقل،بازدارنده از جهل است و نفْس، به سانِ پليدترين چارپاست كه اگر مهار نگردد ، سرگردان مى شود . پس عقل ، مهار نادانى است .

ب ـ شناخت خدا

٢٣.تحف العقول : مردى مسيحى از اهل نَجران ، وارد مدينه شد . وى مردى سخنور و با وقار و هيبت بود . گفته شد : اى پيامبر خدا ! چه قدر اين مسيحى ، خردمند است ! پيامبر خدا ، گوينده را از سخن باز داشت و فرمود : «ساكت ! خردمند ، كسى است كه خدا را به يگانگى باور كند و به پيروى از او پايبند باشد» .

[١] صحيح ابن حبان : ج ٢ ص ٧٨ .[٢] الترغيب والترهيب : ج ٢ ص ٢٨١ ح ١٨ .[٣] تحف العقول: ص ١٥ .[٤] تحف العقول : ص ٥٤ .