« لِيُنفِقْ ذُو سَعَةٍ مِّن سَعَتِهِ وَ مَن قُدِرَ عَلَيْهِ رِزْقُهُ فَلْيُنفِقْ مِمَّآ ءَاتَاهُ اللَّهُ لَا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَا مَآ ءَاتَاهَا سَيَجْعَلُ اللَّهُ بَعْدَ عُسْرٍ يُسْرًا » . [٣]

الحديث

٣٢٠٧.رسول اللّه صلى الله عليه و آله : إنَّ المُؤمِنَ أخَذَ عَنِ اللّه ِ ـ سُبحانَهُ وتَعالى ـ أدَبا حَسَنا : إذا وَسَّعَ عَلَيهِ وَسَّعَ عَلى نَفسِهِ ، وإذا أمسَكَ عَلَيهِ أمسَكَ . [٤]

ب ـ رِعايَةُ الأَولَوِيّاتِ

٣٢٠٨.رسول اللّه صلى الله عليه و آله : إذا كانَ أحَدُكُم فَقيرا فَليَبدَأ بِنَفسِهِ، فَإِن كانَ فَضلاً فَعَلى عِيالِهِ ، فَإِن كانَ فَضلاً فَعَلى قَرابَتِهِ أو عَلى ذي رَحِمِهِ ، فَإِن كانَ فَضلاً فَهاهُنا وهاهُنا . [٥]

حديث

٣٢٠٥.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هر گاه در پيمانه و ترازو كم نهاده شود ، خداوند ، آنان را به قحطى و كمبود دچار مى كند .

ه ـ فريفتنِ كسى كه به انسان ، اعتماد كرده است

٣٢٠٦.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : فريفتنِ كسى كه به انسان اعتماد كرده ، حرام است .

فصل پنجم : مصرف

٥ / ١ . آنچه در مصرف دارايى هاى خصوصى شايسته است

الف ـ تعادل ميان درآمد و هزينه

قرآن

«بر توانگر است كه از دارايى خود هزينه كند، و هر كه روزى او تنگ باشد ، بايد از آنچه خدا به او داده خرج كند. خداوند ، بر هيچ كس ، جز به [ قدر ] آنچه به او داده است ، تكليف نمى كند. خدا به زودى پس از دشوارى ، آسانى فراهم مى كند» .

حديث

٣٢٠٧.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هر آينه مؤمن از خداوند سبحان و متعال ، ادبى نيكو برگرفته است : چون بر او فراخ گيرد ، او هم بر خويش گشاه دستى مى كند ؛ و چون بر او تنگ گيرد ، او هم [بر خود ]تنگ گيرانه رفتار مى كند .

ب ـ در نظر گرفتن اولويت ها

٣٢٠٨.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هر يك از شما كه فقير است ، نخست به خود بپردازد . اگر مالى افزون آمد ، به خانواده اش بدهد . اگر بيشينه اى مانْد ، به خويشاوندان يا پيوستگانش بپردازد ، و اگر باز هم ماند ، اين سو و آن سو هزينه كند .

[١] الكافي : ج ٢ ص ٣٧٤ ح ٢.[٢] المعجم الكبير : ج ٨ ص ١٢٧ ح ٧٥٧٦.[٣] الطلاق : ٧ .[٤] شُعب الإيمان : ج ٥ ص ٢٥٩ ح ٦٥٩١.[٥] سنن النسائي: ج ٧ ص ٣٠٤.