« قَدْ كَانَتْ لَكُمْ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ فِى إِبْرَ هِيمَ وَالَّذِينَ مَعَهُ إِذْ قَالُواْ لِقَوْمِهِمْ إِنَّا بُرَءَ ؤُاْ مِنكُمْ وَ مِمَّا تَعْبُدُونَ مِن دُونِ اللَّهِ » . [٣]

« لَّقَدْ كَانَ لَكُمْ فِى رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِّمَن كَانَ يَرْجُواْ اللَّهَ وَ الْيَوْمَ الْأَخِرَ وَ ذَكَرَ اللَّهَ كَثِيرًا » . [٤]

الحديث

١٦٣٧.رسول اللّه صلى الله عليه و آله : مَنِ اقتَدى بِالأَنبِياءِ ، دَخَلَ مَعَهُمُ الجَنَّةَ . [٥]

١ / ٢ . أهلُ البَيتِ عليهم السلام

١٦٣٨.صحيح مسلم عن زيد بن أرقم : قامَ رَسولُ اللّه ِ صلى الله عليه و آله يَوما فينا خَطيبا بِماءٍ يُدعى خُمّا ؛ بَينَ مَكَّةَ وَالمَدينَةِ ، فَحَمِدَ اللّه َ وأثنى عَلَيهِ ووَعَظَ وذَكَّرَ ، ثُمَّ قالَ : أمّا بَعدُ ، ألا أيُّهَا النّاسُ! فَإِنَّما أنَا بَشَرٌ يوشِكَ أن يَأتِيَ رَسولُ رَبّي فَاُجيبَ . وأنَا تارِكٌ فيكُم ثَقَلَينِ [٦] : أوَّلُهُما كِتابُ اللّه ِ فيهِ الهُدى وَالنّورُ ، فَخُذوا بِكِتابِ اللّه ِ وَاستَمسِكوا بِهِ . فَحَثَّ عَلى كِتابِ اللّه ِ ورَغَّبَ فيهِ ، ثُمَّ قالَ : وأهلُ بَيتي ، اُذَكِّرُكُمُ اللّه َ في أهلِ بَيتي ، اُذَكِّرُكُمُ اللّه َ في أهلِ بَيتي ، اُذَكِّرُكُمُ اللّه َفي أهلِ بَيتي . [٧]

باب چهارم : عوامل خودسازى

فصل يكم : الگوگيرى از الگوهاى خوب

١ / ١ . پيامبران عليهم السلام

قرآن

«اينان كسانى هستند كه خدا هدايتشان كرده است . پس به هدايت آنان اقتدا كن» .

«پروردگارا! به آنچه نازل كردى، گرويديم و فرستاده[ ات ]را پيروى كرديم . پس ما را در زمره گواهان بنويس» .

«قطعاً براى شما در [ پيروى از ] ابراهيم و كسانى كه با اويند ، سرمشقى نيكوست: آن گاه كه به قوم خود گفتند: ما از شما و از آنچه به جاى خدا مى پرستيد ، بيزاريم» .

«قطعاً براى شما در [ اقتدا به ] رسول خدا سرمشقى نيكوست: براى آن كس كه به خدا و روز بازپسين اميد دارد و خدا را فراوان ياد مى كند» .

حديث

١٦٣٧.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هر كه به پيامبران اقتدا كند ، همراه آنان به بهشت مى رود.

١ / ٢ . اهل بيت عليهم السلام

١٦٣٨.صحيح مسلم ـ به نقل از زيد بن ارقم ـ: روزى ، پيامبر خدا در آبگاهى به نام «خُم» در راه ميان مكّه و مدينه ، براى ما به خطبه ايستاد و حمد و ثناى خداوند را به جاى آورد و پند و اندرز داد و آن گاه فرمود : «و اينك ـ اى مردم ـ بدانيد كه من هم يك بشرم و زود است كه پيكِ [ مرگ ، از سوى ]پروردگارم بيايد و دعوتش را اجابت كنم . من در ميان شما، دو چيز گران بها [٨] بر جاى مى گذارم : نخستينِ آن دو ، كتاب خداست كه در آن ، هدايت و نور است . پس كتاب خدا را بگيريد و بدان چنگ زنيد» . پيامبر صلى الله عليه و آله به كتاب خدا ترغيب و تشويق كرد . سپس فرمود : «و [ دوم ، ]اهل بيتِ من . خدا را درباره اهل بيتم به شما يادآورى مى كنم ، خدا را درباره اهل بيتم به شما يادآورى مى كنم ، خدا را درباره اهل بيتم به شما يادآورى مى كنم» .

[١] الأنعام : ٩٠ .[٢] آل عمران : ٥٣ .[٣] الممتحنة : ٤.[٤] الأحزاب : ٢١.[٥] جامع الأخبار : ص ١٥١ ح ٣٤٠.[٦] قال ابن الأثير : سمّاهما «ثَقَلَين» لأنّ الأخذ بهما والعمل بهما ثقيل ، ويقال لكلّ خطير نفيس : ثَقَل ، فسمّاهما ثَقَلين إعظاما لقدرهما وتفخيما لشأنهما (النهاية : ج ١ ص ٢١٦ «ثقل») .[٧] صحيح مسلم : ج ٤ ص ١٨٧٣ ح ٣٦ .[٨] ابن اثير درباره ناميده شدن كتاب خدا و عترت به «ثقلين» ، گفته است : دليلش اين است كه گرفتن آن دو و عمل به آنها، سنگين است. و به هر چيز خطير و ارزشمند ، «ثَقَل» گفته مى شود . پس پيامبر صلى الله عليه و آله آن دو را براى بزرگداشت منزلت آنها و سترگ و عالى داشتن جايگاهشان ، ثقلين ناميده است (النهاية : ج ١ ص ٢١٦) .