٩.عنه صلى الله عليه و آله ـ لِعَليٍّ عليه السلام ـ: يا عليُّ ، إذا تَقَرَّبَ العِبادُ إلى خالِقِهِم بالبِرِّ فَتَقَرَّبْ إلَيهِ بالعَقلِ تَسبِقْهُم . [٤]

١٠.عنه صلى الله عليه و آله : جَدَّ المَلائِكَةُ وَاجتَهَدوا في طاعَةِ اللّه ِ بِالعَقلِ ، وجَدَّ المُؤمِنونَ مِن بَني آدَمَ وَاجتَهَدوا في طَاعَةِ اللّه ِ عَلى قَدرِ عُقولِهِم ، فَأعمَلُهُم بِطاعَةِ اللّه ِ أوفَرُهُم عَقلًا. [٥]

٣ / ٢ . التَّفَكُّر

الكتاب

« وَ سَخَّرَ لَكُم مَّا فِى السَّمَـوَ تِ وَ مَا فِى الْأَرْضِ جَمِيعًا مِّنْهُ إِنَّ فِى ذَ لِكَ لَأَيَـتٍ لِّقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ » . [٦]

٢ / ٤ . دوست انسان

٧.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : دوست هر انسانى ، عقل او و دشمنش جهل اوست .

فصل سوم : تشويق بر خردورزى، تفكّر و ژرف انديشى

٣ / ١ . خردورزى

قرآن

«بدين گونه، خداوند آيات خود را براى شما بيان مى كند . باشد كه بينديشيد» .

حديث

٨.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : خدا با چيزى بهتر از خرد ، بندگى نمى شود .

٩.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله ـ به على عليه السلام ـ: اى على! هر گاه بندگان با نيكى كردن ، به آفريدگار خويش نزديك شوند ، تو با خردورزى به او نزديك شو تا از آنان پيشى گيرى .

١٠.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : فرشتگان ، با خرد ، در فرمان بردارى از خداوند ، كوشش و تلاش كردند و انسان هاى مؤمن نيز به اندازه خردشان ، در راه طاعت خداوند كوشش و تلاش نمودند . پس ، از ميان آنان ، كسانى بيشترينْ فرمان بردارى از خداوند را به جاى آوردند كه بيشترينْ بهره را از خرد داشتند.

٣ / ٢ . تفكّر

قرآن

«و آنچه را در آسمان ها و آنچه را در زمين است ، به سود شما رام كرد . همه از اوست. قطعاً در اين [ امر ]براى مردمى كه مى انديشند ، نشانه هايى است» .

[١] المحاسن : ج ١ ص ٣٠٩ ح ٦١٠ .[٢] البقرة : ٢٤٢.[٣] الخصال : ص ٤٣٣ ح ١٧ .[٤] مشكاة الأنوار: ص ٤٣٩ ح ١٤٧٦ .[٥] تيسير المطالب : ص ٣١٣ .[٦] الجاثية : ١٣.