بیست گفتار اخلاقی - عرفانی - ایزدی، عباس؛خزائلی، محمدعلی - الصفحة ٩٢ - تأثير تسليم و رضا بر زندگى

راه دوم براى تربيت و تهذيب نفوس و رساندن اشخاص به خلق و ملكهء نفسانى براى انجام كارهاى خير و اصلاح و تهذيب آنها از اخلاق رذيله، بيان و تذكر نتيجه‌هاى اخروى كارهاى خوب است؛ مثلا براى ايجاد خلق و خوى صبر، گوشزد كنيم كه هركس در مصيبت، شكيبا باشد يا در انجام اطاعت خدا صبر و پشتكار داشته باشد و يا هنگام معصيت خويشتن‌دارى و صبر كند، به پاداش بى‌حساب مى‌رسد، به بيان قرآن:

إِنّما يُوفّى الصّابِرُون أجْرهُمْ بِغيْرِ حِسابٍ؛ [١] خداوند صابران را به حد كمال و بدون حساب پاداش خواهد داد.

توجه دادن اشخاص به معاد و اجر و پاداش آخرتى به اين صورت است كه بگوييم عالم هستى مبدئى دارد و موجودات خالقى دارند كه او خير مخلوقات را مى‌خواهد و هرچه به وجود مى‌آيد، به تقدير و خواست اوست. از طرف ديگر، معاد را در نظر آوريم و بدانيم بايد پاسخگوى اعمال خود در جهان ديگرى باشيم و اين‌گونه نيست كه عاقبت و بازگشتى نداشته باشيم.

اين راه براى كسانى مفيد است كه به نتايجى فراتر از اين جهان توجه دارند؛ مثلا چه‌بسا كسى كه در راههاى خير بذل و بخشش مى‌كند و سخاوت طبع او مى‌شود، اصلا به فكر جنبه‌هاى دنيايى و آقايى و احترام در نظر مردم نيست؛ بلكه فقط جنبه‌هاى معنوى و اجر اخروى كار پسنديده خود را در نظر مى‌گيرد.

تأثير تسليم و رضا بر زندگى

انسان الهى معتقد است كه اين جهان و نظاماتى كه بر آن حكمفرما است، همه از ذات لا يزال خداوندى سرچشمه گرفته است. اين اعتقاد در زندگى انسان از جهاتى تأثيرات مطلوبى دارد؛ از جمله اينكه باعث مى‌شود مؤمن آسوده‌خاطر

[١] زمر (٣٩) آيهء ١٠.