بیست گفتار اخلاقی - عرفانی - ایزدی، عباس؛خزائلی، محمدعلی - الصفحة ١٦٦ - مراحل عمر در دنيا

استفاده آخرتى از دنيا

از دنيا، هم خوب و هم مى‌توان بد استفاده كرد. انبيا و اوليا در دنيا يك نوع لذت و بهره‌منديهاى آخرتى دارند، كه با ديگران فرق دارد. نماز خواندن براى ما تكليف و زحمت است و مطابق طبع ما نيست و گاهى دو سه ساعت با كسى حرف بيهوده و لغو مى‌زنيم، خسته نمى‌شويم، ولى از انجام دادن دستور خدا مثل نماز اظهار كسالت مى‌كنيم؛ اما بندگان خالص خدا از عبادت لذت مى‌برند. هنگام نماز وقتى بلال اذان را طول مى‌داد، پيامبر (ص) مى‌فرمودند: «ارحنا يا بلال[١] آن حضرت بى‌صبرانه در انتظار نماز بودند و مى‌فرمودند: «بلال راحتمان كن». باباطاهر مى‌گويد:

خوشا آنان كه الله يارشان بى به حمد و قل هو الله كارشان بى

خوشا آنان كه دايم در نمازند بهشت جاودان بازارشان بى‌[٢]

اين تعريف بسيار لطيفى است كه گويا شاعر مى‌خواهد بگويد همين نماز براى عده‌اى بهشت جاويد است، اما ما درك نمى‌كنيم و اين حالت اختصاص به كسانى دارد كه زندگى آنها نمونه‌اى از آخرت است.

مراحل عمر در دنيا

توضيح مختصرى هم درباره اين آيه بدهيم كه قرآن مى‌فرمايد: اِعْلمُوا أنّما الْحياةُ الدُّنْيا لعِبٌ و لهْوٌ و زِينةٌ و تفاخُرٌ بيْنكُمْ و تكاثُرٌ فِي الْأمْوالِ و الْأوْلادِ.... خداوند در بيان مراحل عمر مى‌فرمايد: بدانيد حيات دنيا لعب و بازيچه است. مقصود از لعب، آن وقتهايى است كه انسان از دورهء شيرخوارگى قدرى بزرگ

[١]. بحار الانوار، ج ٨، ص ١٦.١

[٢] كليات رباعيات باباطاهر، رباعى اوّل.