روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٣٠ - ترجمه

نكند بر ايشان در اوّل و در وقت اعادت ايشان را رها نكند.

لَوّٰاحَةٌ ،سوزنده باشد پوست آدمى را،و«البشر»جمع بشرة و هى الجلد الفوقانى،و قال الشاعر:

تقول بنتي لاحنى السمائم [١]و قال رؤبة:

لوح منه بعد بدن و شنق تلويحك الضامر يطوى للسبق
مجاهد گفت:سياه كند ايشان را تا از شب تاريك سياه‌تر شوند.حسن و ابن كيسان گفتند: لَوّٰاحَةٌ لِلْبَشَرِ ،أى تلوح للنّاس أى تظهر،پيدا شود آدمى را تا آنچه به خبر مى‌شنيدند به عيان ببينند،و مثله قوله: وَ بُرِّزَتِ الْجَحِيمُ لِلْغٰاوِينَ [٢]و قوله: لَوّٰاحَةٌ ،مرفوع است بر خبر ابتداء محذوف،أى هى لوّاحة للبشر.

عَلَيْهٰا تِسْعَةَ عَشَرَ ،بر او موكّل باشند نوزده زبانيه از فريشتگان،و ممتنع نباشد كه نوزده فريشته مسلّط باشند بر عذاب اهل دوزخ،چه قبض ارواح همۀ عالم مفوّض است به يك فريشته و او قوى است برآن.و در خبر آمده است كه رسول[١٢-ر]-عليه السلام-گفت:چشمهاى ايشان چون برق باشد و دهنهاى ايشان چون حصارها باشد،يكى را از ايشان قوّت جنّ و انس باشد [٣]يكى از ايشان امّتى را بر گردن گيرد و در دوزخ اندازد و كوهى بر گيرد و به سر ايشان فروگذارد [٤].

عمرو بن دينار گفت:يكى از ايشان به يك‌دفعه به عدد ربيعه و مضر خلقان را در دوزخ ريزد.عبد اللّه عبّاس و قتاده و ضحّاك گفتند:چون اين آيت آمد،ابو جهل قريش را گفت:نمى‌شنوى كه محمّد چه مى‌گويد!مى‌گويد كه: