روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ١١١ - ترجمه

قوله: عَمَّ يَتَسٰاءَلُونَ ،بيان كرديم كه حرف جرّ چون [١]در [٢]ى استفهام شود، «الف»از او بيفگنند،نحو:«لم»و«بم»و«فيم»و«عمّ»و«علام»و«الام»و «حتّام» [٣]،حق‌تعالى لفظ استفهام بر وجه استعظام گفت: عَمَّ يَتَسٰاءَلُونَ ،ازچه مى‌پرسند اين كافران؟ضمير [٤]است قبل الذّكر براى [٥]لبس زائل است و معنى پوشيده نيست.

آنگه او جواب داد و گفت: عَنِ النَّبَإِ الْعَظِيمِ ،از آن خبر بزرگ.مفسّران در اين«نباء عظيم»خلاف كردند.بعضى گفتند:قرآن است،و اين قول مجاهد است،گفت:دليلش قوله تعالى: قُلْ هُوَ نَبَأٌ عَظِيمٌ، أَنْتُمْ عَنْهُ مُعْرِضُونَ [٦]،قتاده گفت:بعث و نشور است.بعضى گفتند:محمّد است-صلّى اللّه عليه و على آله.

در تفسير اهل البيت-عليهم السلام-آمد كه:اميرالمؤمنين على است.علقمه روايت كرد كه:روز صفّين مردى از لشكر شام بيرون آمد سلاح پوشيده و از بالاى سلاح[٤٨-ر]مصحفى قرآن حمايل كرده و به جاى آن‌كه عرب را عادت باشد كه [٧]رجز خوانند،مى‌خواند: عَمَّ يَتَسٰاءَلُونَ، عَنِ النَّبَإِ الْعَظِيمِ، اَلَّذِي هُمْ فِيهِ مُخْتَلِفُونَ .من خواستم تا پيش او شوم.اميرالمؤمنين مرا گفت:

مكانك ،بر جاى خود باش،و او به نفس خود پيش او رفت و او را گفت:

أ تعرف النبأ الذي هم فيه مختلفون ؟قال:لا،گفت:شناسى آن خبر بزرگ را كه در او خلاف كردند؟ گفت:نه!گفت:

و الله اني أنا النبأ العظيم الذى فى اختلفتم و على ولايتي تنازعتم و عن ولايتي رجعتم بعد ما قبلتم و ببغيكم هلكتم بعد ما بسيفي عن الكفر