تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٤٣١ - ولايت مخصوص كيست؟!

گروه مستكبران براى ما بيان مى‌كند.

از آن روى به بيان طبيعت آنان مى‌پردازد كه مانعى نفسانى ميان مؤمن و آنان به وجود آورد، و براى اين منظور گاه در اعماق تاريخ پيش مى‌رود، و زمانى ديگر آينده بسيار دور را براى ما تصوير مى‌كند.

و اما از تاريخ براى ما مثلى از واقعيت مى‌زند، يعنى ابليسى كه استكبار ورزيد و از اين كه به آدم سجده كند سرپيچى كرد، در صورتى كه همه فرشتگان به فرمان خدا چنين كرده بودند، و ابليس از گروه جن بود كه درجه‌اى كمتر و پايينتر از درجه فرشتگان داشتند.

/ ٤٣٢ قرآن از مثل زدن به اين انديشه به ما الهام مى‌بخشد، و سياق با تعجب و استنكار به اين پرسش مى‌پردازد كه: چگونه ابليس مستكبر و متمرد نسبت به فرمان خدا، يا فرزندان او را كه دشمن آشكار شمايند، پرستش مى‌كنيد؟

در آوردن مثل از آينده براى ما بيان مى‌كند كه مجرمان، در آن هنگام كه آتش را مى‌بينند، و خود را ملازم و در تماس با آن تصور مى‌كنند، بندهاى بدنشان از ترس بر خود به لرزه درمى‌آيد، ولى چگونه مى‌توانند از آتش بگريزند؟! ميان اين آينده و آن تاريخ گذشته، بر انسان است كه ايستار خويشتن را در برابر ثروت و سلطه و دارندگان مستكبر آن كه ذريه ابليسند و سبب فساد و تباهى در زمينند، محدود و معين كند.

شرح آيات

ولايت مخصوص كيست؟!

[٥٠] وَ إِذْ قُلْنا لِلْمَلائِكَةِ اسْجُدُوا لِآدَمَ فَسَجَدُوا إِلَّا إِبْلِيسَ كانَ مِنَ الْجِنِّ فَفَسَقَ عَنْ أَمْرِ رَبِّهِ‌- و در آن هنگام به فرشتگان گفتيم تا به آدم سجده كنند، چنين كردند مگر ابليس كه از گروه جنيان بوده و نسبت به قبول فرمان پروردگارش سرپيچى كرد.» ابليس از جنيان بود كه در درجه‌اى پايينتر از فرشتگان قرار داشت، و ابليس‌