تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٣٥ - مفردات قرآنى

روشن، و رنگها آشكار، در صورتى كه وضوح چيزها و روشن بودن آنها به ديدن مدد مى‌رساند ولى خود رؤيت و ديدن نيست.

مفردات قرآنى‌

و به همين جهت ملاحظه مى‌كنيم كه قرآن خود را با نامهاى نور و ذكر و بصيرت و هدى مى‌خواند، و كلمه نور را در اين آيات مى‌يابيم

١- نُورٌ عَلى‌ نُورٍ يَهْدِي اللَّهُ لِنُورِهِ مَنْ يَشاءُ.

٢- إِنَّا أَرْسَلْناكَ شاهِداً وَ مُبَشِّراً وَ نَذِيراً* وَ داعِياً إِلَى اللَّهِ بِإِذْنِهِ وَ سِراجاً مُنِيراً.

٣- فَالَّذِينَ آمَنُوا بِهِ وَ عَزَّرُوهُ وَ نَصَرُوهُ وَ اتَّبَعُوا النُّورَ الَّذِي أُنْزِلَ مَعَهُ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ‌.

كلمه «الذكر» در قرآن به صيغه‌هاى مختلف آمده است همچون

١- إِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ وَ إِنَّا لَهُ لَحافِظُونَ‌.

٢- وَ يُبَيِّنُ آياتِهِ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُونَ‌.

٣- إِنَّ فِي ذلِكَ لَذِكْرى‌ لِمَنْ كانَ لَهُ قَلْبٌ أَوْ أَلْقَى السَّمْعَ وَ هُوَ شَهِيدٌ.

٤- كَلَّا إِنَّها تَذْكِرَةٌ.

/ ٣٣٧ اين بدان معنى است كه عقل انسان حقيقت را مى‌شناسد. ولى آن را فراموش مى‌كند، و همچنين قلب او از آن آگاه است ولى نسبت به آن غافل مى‌ماند، پس آدمى به مذكّر و يادآورى نياز دارد كه آن را به ياد او آورد و توجهش را به آن جلب كند.

كلمه «البصيرة» تعبير از حقيقت آن بيّنه‌اى است كه به توسط آن هر چيز بدان گونه كه هست ديده مى‌شود. مجمع البيان، ج ٤، ص ٣٤٥.

قَدْ جاءَكُمْ بَصائِرُ مِنْ رَبِّكُمْ فَمَنْ أَبْصَرَ فَلِنَفْسِهِ‌.

مجموع بصيرتهايى كه خداوند متعال به بندگان خود تفضل كرده است، هدى و نور قلب و عقل را تجسم مى‌بخشد.

١- فَإِمَّا يَأْتِيَنَّكُمْ مِنِّي هُدىً فَمَنْ تَبِعَ هُدايَ فَلا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ‌