عاشورا ريشه‌ها، انگيزه‌ها، رويدادها، پيامدها - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٥٢ - ١٤٠- دفن اجساد پاك

بنى‌هاشم و اصحاب نيز در يك قبر دسته‌جمعى پايين پاى امام عليه السلام دفن شدند. [١]

آنگاه امام سجاد عليه السلام، قوم بنى‌اسد را به طرف نهر علقمه محل شهادت حضرت عباس قمر بنى‌هاشم راهنمايى كرد. و پيكر پاك آن حضرت را در همانجا دفن نمودند.

امام زين العابدين عليه السلام در حال دفن عمويش گريه سوزناكى كرد و فرمود:

«عَلَى الدُّنْيا بَعْدَكَ الْعَفا يا قَمَرَ بَني هاشِمٍ وَعَلَيْكَ مِنّي السَّلامُ مِنْ شَهيدٍ مُحْتَسَبٍ وَ رَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَكاتُهُ‌

؛ اى قمر بنى‌هاشم! بعد از تو خاك بر سر دنيا، بر تو درود مى‌فرستم و رحمت و بركات خداوند را براى تو طلب مى‌كنم». [٢]

سپس بنى‌اسد «حبيب بن مظاهر» را كه بزرگ قبيله آنان بود، جداگانه- همانجايى كه اكنون هست- دفن نمودند. [٣]

در اينكه امام سجاد عليه السلام چگونه در حال اسارت اقدام به چنين عملى نموده است، روايات زيادى در دست است كه مى‌رساند برابر مبانى اعتقادى شيعه، متولى كفن و دفن هر امامى، امام بعد از اوست. از جمله در روايتى از امام رضا عليه السلام مى‌خوانيم كه به همين نكته اشاره كرده در پاسخ على بن‌حمزه فرمودند: «همان كسى كه على بن الحسين عليه السلام را قدرت داده است كه (در حال اسارت) به كربلا بيايد و جسد مطهّر پدرش را به خاك سپارد، به صاحب اين امر (اشاره به خودش) قدرت داده است تا به بغداد آمده و امر پدرش (حضرت موسى بن جعفر عليه السلام) را عهده‌دار گردد و سپس بازگردد. با اين تفاوت كه وى همانند امام على بن الحسين عليه السلام در بند اسارت گرفتار نبوده است». [٤]

[١]. رجوع شود به: ارشاد مفيد، ص ٤٧٠- ٤٧١ و مقتل الحسين مقرّم، ص ٣٢٠.

[٢]. مقتل الحسين مقرّم، ص ٣٢٠ و ارشاد مفيد، ص ٤٧١.

[٣]. قصه كربلا، ص ٤١٨.

[٤]. بحارالانوار، ج ٤٨، ص ٢٧٠.